Nilikutana na jambo ambalo lilinishangaza sana. Kijana mmoja wa jirani yetu aliibuka akila nyasi katikati ya mtaa. Wote tulisimama, tukishangaa. Hakusema neno. Alikuwa na hali ya kushangaza, macho yake yalikuwa waziwazi yametoboka.

Tukaanza kuuliza majirani wengine. Wote walishangaa. Hakukuwa na mtu aliyeweza kueleza kilichokuwa kinaendelea. Kila mtu alijiuliza, “Ni nini kinamfanya afanye hivyo?”

Siku kadhaa baadaye, nilikumbuka kuwa kijana huyu mara nyingi alikuwa akipoteza mali zake. Kila mara alipoteza kitu, hakuwahi kupata suluhisho. Nilijua ni lazima nikichukue hatua.
Nikaamua kumtembelea.

Nilimkuta akibadilika polepole. Nilimsaidia kuelewa hali yake. Ndipo nilipogundua kuwa tatizo lake halikuwahi kuwa la kawaida. Kulikuwa na nguvu zisizoonekana zinazoingilia maisha yake. Soma Zaidi..https://kiwangadoctor.com/kiswahili/mwanamme-aonekana-akila-nyasi-hadharani-baada-ya-kusingiziwa-wizi-kilichofichuka-baadaye-kilishangaza-wengi/
Nilipofungua mlango wa nyumba yangu asubuhi ile, sikujua kuwa siku yangu ingekuwa tofauti kabisa. Kitu kilichokuwa kimeachwa kilinifuta hofu yote ya kawaida na kuingia moja kwa moja katika maisha yangu.

Nilishangaa kuona umbo hilo na jinsi lilivyokuwa limepangwa kwa utaratibu usio wa kawaida.
Nilijaribu kuhoji majirani, lakini kila mmoja alikwepa kusema chochote. Hali hiyo ilinifanya nijihisi kutokuwa na nguvu, kwa sababu sikujua ni nani aliyefanya hivyo au kwa nini.

Nilihisi kutoelewa ni wapi ningepata suluhisho la haraka na la uhakika. Soma Zaidi...https://kiwangadoctor.com/kiswahili/nilifungua-mlango-wa-nyumba-yangu-asubuhi-nikakuta-nimeachwa-kitu-ambacho-kilibadilisha-hatma-yangu-milele/
Nilipokuwa nikiangalia meza ya bet, moyo wangu ulikuwa ukipiga kwa wingi. Kila mara niliposhinda mara moja, mara kadhaa baadaye nilipoteza kila kitu. Nilijikuta nikipoteza pesa nyingi na kuwa na huzuni isiyoelezeka.

Nilijaribu mbinu zote nilizozijua, lakini matokeo yalikuwa sawa kila mara. Kila mara nilijisikia kama beti yangu haikuamsha bahati yoyote kwangu. Hali hiyo ilinifanya nijihisi kipotevu.

Nilijisikia kama kila nafasi ya ushindi ingali imefichwa kwangu. Nilijaribu kuzungumza na wenzangu, lakini walinipigia hila zisizo na maana. Nilijua nilihitaji msaada wa kweli, kitu cha kipekee ambacho kingerejesha bahati yangu. Soma Zaidi...https://kiwangadoctor.com/kiswahili/nilivyoshinda-bet-kubwa-baada-ya-kupoteza-mara-nyingi-hatua-nilizochukua-ilinifanya-nione-ushindi/
Nilipokuwa nikiendesha biashara yangu ndogo, kila siku ilikuwa ni changamoto mpya. Mara nyingi nilijaribu mbinu mbalimbali za kuuza bidhaa zangu, lakini kila mara matokeo yalikuwa hafifu. 

Nilihisi kutokufanikisha, na mara nyingi nikajiuliza kama nitawahi kuona wateja wengi au kuleta mapato ya kutosha.

Kuona wenzangu wakiendelea kulinifanya nijihisi kidogo, na mara nyingine hata kuchoshwa na kuanza kufikiria kuacha.
Marafiki waliniambia kuwa mafanikio ya kweli hayaji kwa bahati tu.

Kuna siri na mbinu ambazo wafanyabiashara wenye mafanikio hutumia kwa makini, jambo ambalo wengi hawajui. Nilijua kuwa lazima nipate msaada wa kweli ili kugundua mbinu hizi na kurekebisha hali ya biashara yangu. Soma Zaidi...https://kiwangadoctor.com/kiswahili/siri-zilizofichika-ambazo-wafanyabiashara-walioshikilia-mafanikio-hutumia-kukuza-biashara-yao/
Mimi ni mwanamke wa kawaida, lakini kwa miaka mingi nilipitia changamoto kubwa katika ndoa yangu. Kila siku nikiwa na mume wangu, nilipata huzuni na kukosa hamu. Nilijaribu kila njia ya kisaikolojia na kidaktari, lakini hakuna kilichobadilika.

Nilijihisi kimekwama ndani yangu, na kila usiku nilipolala nilihisi nikipoteza kitu muhimu cha maisha yangu ya ndoa. Nilijaribu kutafuta suluhisho la muda mfupi, lakini kila kitu kilikuwa cha muda tu.

Hisia za kukosa unyevu zikanifanya niwe na hofu ya kushiriki kitandani. Hii ilitengeneza barabara ndefu ya huzuni na migogoro midogo na mume wangu, na hali ya kukosa hamu ilikuza ukosefu wa mawasiliano. Soma Zaidi...https://kiwangadoctor.com/kiswahili/baada-ya-miaka-ya-kutokuwa-na-hisia-kitandani-hatimaye-nilipata-suluhisho-la-kudumu-la-kuongeza-unyevunyevu-sasa-mume-wangu-haepukii-usiku/
Ndoa yangu ilikuwa na changamoto kubwa. Kwa miaka mitatu, kila niliposhika mimba, nilipoteza haraka. Hii ilinifanya nihisi huzuni kubwa na kushindwa kabisa. 

Nilijaribu kila njia ya kisayansi na madaktari, lakini kila kitu kilishindikana.

Nilihisi kuumizwa na kukosa matumaini ya kweli ya kuwa mama. Wakati huo, shaka na hofu zilikua ndani yangu. Nilijua kuwa tatizo si la kawaida. Nilijaribu kuzungumza na mume wangu, lakini mara zote alikataa kuamini au kunisaidia.

Hali hii ilifanya maisha yangu ya ndoa kuwa magumu na yenye maumivu ya kihemko. Soma Zaidi...https://kiwangadoctor.com/kiswahili/miaka-3-ndoani-sikuwa-naweza-kushika-mimba-hadi-nilipogundua-alichokuwa-akinifanyia-mama-mkwe-sasa-nina-miezi-6-ya-ujauzito/
Maisha yangu ya mapenzi yalikuwa changamoto kubwa. Kila mwanamke niliyempenda, sikuweza kumridhisha. 

Hii ilinifanya nijihisi kushindwa kimawazo na kimahemko. Nilijaribu kila njia ya kawaida, madaktari, dawa, na mbinu za kiasili, lakini hakuna kilichofanikisha.

Nilihisi hofu kubwa kila nilipojitokeza mbele ya mwanamke. Hali hii ilikuza ujinga na kuanguka kwa heshima yangu binafsi. 

Nilipokuwa nikisafiri, nilihisi kuwa watoto wangu wako salama. Nilidhani kila kitu kiko chini ya udhibiti. Lakini siku moja, ukweli uliibuka ulinitisha. Msaidizi wa nyumbani alikuwa akiwalea watoto wangu kwa njia isiyo ya kawaida.

Alitumia maziwa yake binafsi kumlisha mtoto wangu mdogo, jambo ambalo nilihisi halikubaliki. Nilijaribu kumtafuta ili kuelewa sababu, lakini alikataa kueleza kikamilifu. Kila mara niliuliza, alijibu kwa hofu na hila.

Nilihisi hasira na mashaka kuwa alikuwa anajaribu kunitengenezea shida nyumbani. Nilijua hatua lazima zichukuliwe kabla hali isije ikawa mbaya zaidi. Baada ya kushauriana na marafiki, niliamua kutafuta msaada wa kiroho na kienyeji. Soma Zaidi...
https://kiwangadoctor.com/kiswahili/msaidizi-wa-nyumbani-afichuliwa-kulea-mtoto-wangu-kwa-maziwa-yake-nikiwa-niko-mbali-sikumruhusu-kuondoka-kirahisi-bila-kumfunza-onyo/
Chupi zangu na za wenzangu zilianza kupotea kwenye ploti yetu bila sababu dhahiri. Kila siku nilipokuwa nikipita kwenye nyumba, kitu kingine kilikuwa kimetoweka. Nilihisi hofu ikipanuka ndani yangu, na kila mwanamke katika familia yetu alikuwa kwenye taharuki.

Hatukuweza kuelewa ni nani alikuwa akifanya hivi, na hofu ilianza kudhoofisha amani yetu nyumbani. Nilijaribu kuangalia kila kona ya nyumba, na hata kutia kamera kidogo, lakini kila kitu kilikuwa sawa mchana.

Giza la usiku lilipofika, hisia za kutokuwa na uhakika zilikuwa kubwa zaidi. Kila mmoja wetu alihisi kushukiwa, na majirani walishaanza kuangalia kwa macho makali kila wakati tunapopita.

Baada ya siku chache, tuliamua kuangalia msitu uliokuwa karibu na nyumba yetu. Nilipokuwa nikiingia pale, nikagundua kitu kilichonishangaza sana. Chupi zetu zilisambazwa kwenye majani, zikionyesha wazi kuwa mtu alikuwa anazikusanya kwa siri. Soma Zaidi..https://kiwangadoctor.com/kiswahili/chupi-zilianza-kupotea-katika-ploti-yetu-hatimaye-zikapatikana-katika-msitu-moja-kilichofichuliwa-kilishangaza-wengi/
Nilipokuwa nikipita karibu na salon ya mrembo huyu maarufu, kila mara nilihisi kushangaza kwa nini hauruhusu wateja kuona milango ya vioo ndani. Salon yake ilikuwa imejazwa na wateja kila siku, lakini swali lililoibuka ni: kwanini hajaruhusu vioo?

Mara nyingi nilijaribu kuhoji wateja wengine, lakini kila mmoja alikwepa kueleza maana halisi. Niliamua kuingia moja kwa moja na kuuliza kwa mrembo huyo. Alianza kutojibu kwa dhahiri, jambo lililonifanya nishuke shaka kuwa kuna kitu kilichofichwa. Soma Zaidi.........
https://kiwangadoctor.com/kiswahili/saloonist-afichuliwa-sababu-halisi-kwa-nini-hajaruhusu-vioo-katika-salon-yake-ya-kipekee/

 


Waziri wa Nishati, Mhe. Deogratius Ndejembi, amesema kutokana na uwepo wa vyanzo vingi vya nishati ya jotoardhi, Tanzania inayo fursa ya kuviendeleza vyanzo hivyo ili wananchi wapate nishati ya kutosha, nafuu na endelevu  ikiwa pia ni sehemu ya kuunga mkono malengo ya dunia ya kuelekea kwenye uzalishaji wa umeme unaotokana na nishati safi.

Akizungumza kwenye Baraza la Kimataifa la Nishati Jadidifu (IRENA) katika Mkutano wa Mwaka wa Muungano wa Kimataifa wa Jotoardhi (Global Geothermal Alliance – GGA), unaofanyika Jijini Abu Dhabi, Falme za Kiarabu, Waziri Ndejembi amesema  Serikali imeweka mipango ya uzalishaji wa umeme wa jotoardhi katika Dira ya Maendeleo 2050, Sera ya Taifa ya Nishati ya mwaka 2015, Malengo ya Maendeleo Endelevu ya Dunia (SDGs) na Mkataba wa Nchi kuhusu Masuala ya Mabadiliko ya Tabia Nchi (NDCs).

Amesema Tanzania pia kupitia Kampuni ya Uendelezaji wa Jotoardhi (TGDC) inaendeleza maeneo kadhaa ya kipaumbele ya jotoardhi ikiwemo Ngozi (MW 70), Songwe (MW 5–38), Kiejo-Mbaka (MW 60), Natron (MW 60) na Luhoi (MW 5), huku lengo likiwa ni kuwa na mtambo wa kwanza wa kuzalisha umeme wa megawati 130 ifikapo 2030 ambapo mtambo huo utaanza kwa kuzalisha megawati 30.

Katika Mkutano huo, Waziri Ndejembi amealika wawekezaji nchini akieleza kuwa Tanzania inaendelea kuweka mazingira rafiki ya uwekezaji, kuimarisha mifumo ya kisheria na kanuni ili kutoa uhakika wa uwekezaji, kuboresha michakato ya kupata leseni na vibali pamoja na kuboresha mazingira ya upatikanaji wa data za jotoardhi.

Aidha, ili kuweza kuiendeleza ipasavyo nishati ya jotoardhi Ndejembi amesema bado kunahitajika mikopo ya riba nafuu pamoja na kuwa na ushirikiano na Jumuiya za kimataifa pamoja na Sekta binafsi ili kukabiliana na changamoto ya uendelezaji hasa katika hatua za awali za utafiti ambazo zina gharama kubwa.

Ameongeza kuwa, Tanzania pia inakaribisha  mataifa yaliyopiga hatua katika uendelezaji wa jotoardhi kuendeleza Wataalam wazawa katika masuala ya Jotoardhi.

Ndejembi amesema kuwa kutokana na uwepo wa Bonde la Ufa, Tanzania imebarikiwa kuwa na vyanzo vingi vya jotoardhi vinavyoweza kuzalisha megawati 5,000 za umeme. Ametaja kuwa kuna maeneo 52 yenye viashiria vya jotoardhi ndani ya mikoa 16.

Akifungua mkutano huo, Naibu Mkurugenzi Mkuu wa IRENA, Gauri Singh amesema kuwa nishati ya jotoardhi ni muhimu duniani katika kutoa hakikisho la usalama wa nishati lakini ameeleza kuwa bado mchango wake bado ni mdogo duniani katika kuzalisha umeme hivyo vyanzo zaidi vinapaswa kuendelezwa.

Katika mkutano wa IRENA, Waziri Ndejembi ameambatana na Kaimu Balozi wa Tanzania katika Umoja wa Falme za Kiarabu (UAE), Bakari Ameir, Kamishna Msaidizi anayeshughulikia Nishati Jadidifu, Mhandisi Imani Mruma pamoja na wataalamu wengine kutoka Wizara ya Nishati.

Waziri wa Madini na Mbunge wa Jimbo la Mtumba, Anthony Mavunde, amesema ana mpango wa kujenga eneo maalumu litakalofanya kazi kama kijiji cha wanawake kwa ajili ya kuwakutanisha wanawake wafanyabiashara katika sehemu moja ili waweze kuuza bidhaa zao kwa pamoja.

Mavunde ametoa kauli hiyo leo Jumatatu, Januari 12, 2025 jijini Dodoma wakati akizungumza na wanawake kwenye hafla ya kukabidhi vitendea kazi kwa wanawake waliohitimu mafunzo ya ufundi stadi kupitia Chuo cha Veta, ikiwa ni sehemu ya juhudi za kuwawezesha wanawake kiuchumi.

Amesema kijiji hicho kitatoa fursa kwa wanawake kufanya biashara katika mazingira rafiki, kubadilishana uzoefu pamoja na kuongeza thamani ya bidhaa zao, hali itakayosaidia kuongeza kipato na kuchangia maendeleo ya familia na taifa kwa ujumla.

“Lengo letu ni kuwawezesha wanawake kiuchumi kwa vitendo, ndiyo maana tunapanga kuwa na eneo maalumu litakalowaunganisha wanawake wote wanaojishughulisha na biashara mbalimbali,” amesema Mavunde.

Aidha, amewataka wanawake wa Jiji la Dodoma kuchangamkia fursa mbalimbali zinazojitokeza ikiwemo mafunzo ya ufundi, mikopo na miradi ya maendeleo ili kujikwamua kiuchumi na kuboresha maisha yao.

Kwa upande wao, wanufaika wa mafunzo hayo wamesema vitendea kazi walivyokabidhiwa vitawawezesha kuanza na kuendeleza shughuli zao za kiuchumi, huku wakimshukuru Mavunde na Serikali kwa kuwapa mafunzo na msaada unaowawezesha kujitegemea.

“Tunashukuru kwa mafunzo na vitendea kazi hivi, sasa tuna uhakika wa kuanza kujipatia kipato na kusaidia familia zetu,” amesema Boke Ramadhan

Naye Sylvia Mpanda amesema kuwa wangetamani eneo watakalojengewa basi liwe la mjini ili wawapate wateja wengi kutoka maeneo mbalimbali kwani wateja wengi wanapatikana maeneo yenye watu wengi

"Sisi tutafanya kazi kwa kikundi hivyo kwenye hichi kijiji atakachoanzisha Mhe Mavunde kitakuwa na wanawake wengi hivyo niwatake wanawake wengine kuacha kulala majumbani na waje kuchangamkia fursa zinazotolewa na serikali yetu." Amesema Sylvia




Na Mwandishi Wetu 


Tanzania imeendelea kung’ara kimataifa baada ya Benki ya Dunia (World Bank - WB) kuitaja kuwa miongoni mwa nchi zilizo na ukomavu wa juu wa matumizi ya TEHAMA katika sekta ya umma, hatua inayothibitisha mafanikio ya mageuzi ya kidijitali yanayoendelea kutekelezwa na Serikali.


Kwa mujibu wa Ripoti ya Ukomavu wa Matumizi ya Teknolojia Duniani katika Utoaji wa Huduma za Serikali na Ushirikishwaji wa Wananchi ‘GovTech Maturity Index - GTMI’ ya Benki ya Dunia mwaka 2025, Tanzania imeorodheshwa katika Kundi A - Ukomavu wa Juu wa matumizi ya TEHAMA (Extensive GovTech Maturity), kundi linalojumuisha nchi zinazoongoza duniani katika matumizi ya teknolojia katika kuboresha utoaji wa huduma za serikali na ushirikishwaji wa wananchi.

Ripoti hiyo hutathmini kiwango cha ukomavu wa TEHAMA serikalini takriban katika nchi zote duniani, kwa kuzingatia maeneo mbalimbali yakiwemo sera, sheria, miongozo, mifumo, na utekelezaji wake ambapo, katika mwaka uliopita ripoti hiyo ilitolewa mwezi Desemba, 2025.


Hii ni mara ya pili kwa Tanzania kutambuliwa na Benki ya Dunia (WB) katika kupiga hatua ya ukomavu wa TEHAMA, ambapo mwaka 2022 Tanzania ilitajwa kuwa miongoni mwa nchi zilizofanya vizuri zaidi duniani katika GovTech Maturity Index. Katika utafiti huo uliohusisha nchi 198, Tanzania ilipanda kutoka nafasi ya 90 mwaka 2021 hadi nafasi ya 26 mwaka 2022 na kutoka kundi B hadi kundi A. Barani Afrika, Tanzania ilishika nafasi ya pili baada ya Mauritius na kuwa kinara wa ukanda wa Afrika Mashariki.

Kuimarika kwa Nafasi ya Tanzania Kimataifa
Mafanikio haya ni mwendelezo wa safari ya Tanzania ya kupanda ngazi katika ukomavu wa TEHAMA serikalini, na kuendelea kujijengea taswira chanya kimataifa na kikanda.

Tanzania imeendelea kuonesha uthabiti katika matumizi ya teknolojia kama nyenzo ya kuboresha ufanisi wa taasisi za umma, kuongeza uwazi na kuimarisha uwajibikaji katika utoaji wa huduma kwa wananchi.

Kwa upande wa bara la Afrika, Tanzania imeendelea kuwa miongoni mwa nchi vinara wa mageuzi ya kidijitali serikalini, ikilinganishwa na mataifa mengine yaliyofanyiwa tathmini katika ripoti hiyo. Tanzania ni moja kati ya nchi tano tu katika bara la Afrika ambazo zimeingia kwenye kundi la juu la ukomavu wa TEHAMA Serikalini, nchi nyingine ni Kenya, Misri, Uganda na Rwanda.

Ripoti ya GovTech Maturity Index (GTMI) 2025 imeangazia maeneo makuu manne ya TEHAMA:
Mifumo ya Mikuu ya Serikali (Core Government Systems)
Huduma Zinazotolewa Mtandaoni (Online Public Service Delivery)
Jukwaa la Ushirikishwaji Wananchi Kidijitali (Digital Citizen Engagement)
Mazingira Wezeshi (GovTech Enablers).

Mifumo ya Mikuu ya Serikali Yachochea Mafanikio
Ripoti ya Benki ya Dunia inaonesha kuwa, mafanikio ya Tanzania yametokana kwa kiasi kikubwa na uwepo na matumizi ya Mifumo ya Mikuu ya Serikali (Core Government Systems).

Mifumo hiyo imejumuisha mifumo ya usimamizi wa rasilimaliwatu kama vile (Mfumo wa Taarifa za Watumishi na Mishahara - ‘Human Capital Information Management System’ - HCIMS’), mifumo ya ajira (Ajira Portal), pamoja na mifumo ya kuunganisha na kubadilishana taarifa kati ya taasisi za umma (interoperability).

Mfumo Mkuu wa Ubadilishanaji Taarifa Serikalini (Government Enterprise Service Bus – GovESB) umetajwa kuwa mhimili muhimu unaowezesha mifumo ya taasisi mbalimbali za umma kusomana na kubadilishana taarifa kwa usalama na ufanisi zaidi. Hatua hii imepunguza urudufu wa taarifa, kuharakisha utoaji wa huduma na kuongeza uwajibikaji.

Ushirikishwaji wa Wananchi Kidijitali

Katika eneo la Ushirikishwaji wa Wananchi Kidijitali (Digital Citizen Engagement), Tanzania imetajwa kuwa miongoni mwa nchi zinazochukua hatua madhubuti katika kujenga mifumo inayowawezesha wananchi kushiriki kikamilifu katika masuala ya utawala.

Mfumo wa e-Mrejesho umekuwa ni nyenzo muhimu inayowaunganisha wananchi na Serikali, kwa kuwezesha utoaji wa maoni, malalamiko, ushauri na pongezi, pamoja na kupata mrejesho kwa wakati. Mfumo huu umechangia kuimarisha uwazi, uwajibikaji na imani ya wananchi kwa Serikali.

Mazingira Wezeshi (GovTech Enablers)

Ripoti hiyo pia inaonesha kuwa Sera, Sheria, Kanuni, Viwango na Miongozo ya Serikali Mtandao (GovTech Enablers) vimekuwa chachu ya mafanikio ya Tanzania katika mageuzi ya kidijitali.

Mazingira haya rafiki yameiwezesha Serikali kuwekeza na kusimamia miradi ya TEHAMA kwa mwelekeo mmoja wa kitaifa.

Utoaji wa Huduma Mtandaoni (Online Public Service Delivery)

Aidha, utoaji wa huduma za serikali kwa njia ya mtandao (Public Service Delivery) kupitia mifumo mbalimbali ikiwemo Mfumo Mkuu wa Malipo Serikalini (GePG), Mfumo wa Kitaifa wa Manunuzi ya Kielektroniki (NeST) na mifumo ya huduma za Serikali za Mitaa (TAUSI), umeongeza upatikanaji wa huduma kwa wananchi kwa ufanisi na kwa gharama nafuu.

Mtazamo wa e-GA

Mkurugenzi Mkuu wa Mamlaka ya Serikali Mtandao (e-GA), Mhandisi Benedict Ndomba, amesema kuwa mafanikio hayo ni ushahidi wa mwelekeo sahihi wa taifa katika kujenga Serikali ya kidijitali.

“World Bank imefanya utafiti huu kwa takriban mwaka mmoja huku ikikusanya uthibitisho na taarifa mbalimbali kwenye matumizi ya TEHAMA Serikalini (Evidence-based GovTech Maturity Index Survey) katika nchi mbalimbali duniani”, amefafanua Ndomba.

Amesisitiza kuwa, uwepo wa mifumo mbalimbali ya TEHAMA serikalini unaonesha usimamizi mzuri wa rasilimali za TEHAMA, na kutoa wito kwa taasisi za umma kuendelea kuzingatia Sheria, Kanuni, Viwango na Miongozo ya Serikali Mtandao katika utekelezaji wa miradi ya TEHAMA. Pia amehimiza matumizi ya mifumo ya ushirikishwaji wa wananchi na kuunganisha mifumo ya taasisi na GovESB.

Mafanikio haya yanaifanya Tanzania kuwa kielelezo cha mageuzi ya kidijitali barani Afrika, na kuweka msingi imara wa kuendelea kuboresha utoaji wa huduma za umma, kukuza uwazi na kuimarisha uchumi wa kidijitali kwa maendeleo endelevu ya taifa.



 


📌Vijiji vyote 246 na Vitongoji 479 Kahama vimefikiwa

📌Shughuli za kiuchumi na kijamii zimeimarika

📌Naibu Waziri Salome awahakikishia vitongoji vyote vilivyobakia vitafikiwa

📌Awasisitiza kutunza na kulinda miundombinu ya umeme


Wananchi Kata za Wendele na Mwendakulima Wilaya ya Kahama Mkoani Shinyanga wamemshukuru Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan kwa kuwawezesha kubadilisha maisha yao kupitia mradi wa umeme uliotekelezwa na Wakala wa Nishati Vijijini (REA).

Wametoa shukrani hizo kwa Naibu Waziri wa Nishati, Mhe. Salome Makamba kwa nyakati tofauti leo Januari 10, 2026 wakati wa hafla ya kuwasha umeme kwenye kitongoji cha Majengo Kata ya Wendele na Kitongoji cha Chapulwa Kata ya Mwendakulima.

"Ni neema kubwa kupata umeme, tunaishukuru Serikali kwa kutufikishia umeme, maisha yetu yanabadilika," alisema Mariam Manyesha Mkazi wa Kitongoji cha Majengo.

Mara baada ya kuwasha umeme, Naibu Waziri Mhe. Salome alizungumza na wananchi na kuwaeleza namna ambavyo Serikali imejipanga kuhakikisha kila mwananchi anafikiwa ikiwa ni utekelezaji wa Ilani ya Uchaguzi ya Chama Cha Mapinduzi - CCM (2025-2030).

Mhe. Salome alibainisha kuwa Rais Samia ameelekeza ndani ya mwaka huu  wananchi 1,700,000 nchini wawe wameunganishwa na huduma ya umeme na kwamba tayari utekelezaji wa maelekezo hayo unaendelea. 

"Niwahakikishie tunaendelea kutekeleza maelekezo ya Rais, umeme ni kichocheo cha uchumi tumeshuhudia mabadiliko makubwa kwenye maeneo yaliyofikishiwa umeme na kipaumbele chetu ni kuwasha umeme," amesema Mhe. Salome.

Kwa upande wake, Mkurugenzi wa Umeme Vijijini kutoka REA, Mha. Jones Olotu akizungumza kwa niaba ya Mkurugenzi Mkuu wa REA, alieleza namna ambavyo REA imejipanga kufikisha umeme kwenye vitongoji vyote nchini.

Alisema REA inaendelea kutekeleza miradi ya kusambaza umeme vitongojini na kwamba hivi karibuni itasainiwa mikataba ya kusambaza umeme katika vitongoji 9009 kote nchini.














 


📌 Ni katika kuongeza tija ya upatikanaji wa umeme wa kutosha kwenye gridi ya Taifa

📌Asema huu ni muendelezo wa juhudi za Serikali kuhakikisha umeme unapatikana kwa wingi na kuwanufaisha wananchi

📌Akagua mradi wa upanuzi wa kituo cha kupoza umeme cha Ibadakuli na njia ya kusafirisha umeme Ibadakuli-Simiyu

📌Mradi wafikia zaidi ya asilimia 89, Majaribio ya baadhi ya mitambo yaanza rasmi

Naibu Waziri wa Nishati, Mheshimiwa Salome Makamba, amesema mradi wa umemejua unaotekelezwa wilayani kishapu mkoani Shinyanga utaleta mapinduzi makubwa kwenye sekta ya nishati na kiuchumi kutokana na kutoa mchango mkubwa wa upatikanaji wa umeme wa uhakika utakaoingizwa kwenye gridi ya Taifa.

Mhe Salome ameyasema hayo leo tarehe 9 Januari,2026 akiwa mkoani Shinyanga mara baada ya kutembelea mradi wa umemejua wa kishapu pamoja na ule wa upanuzi wa kituo cha kupoza umeme cha  Ibadakuli sambamba na njia ya kusafirisha umeme kutoka Ibadakuli-Simiyu.

Amesema huu ni muendelezo wa jitihada za Serikali kupitia Mhe Rais Dkt Samia Suluhu Hassan kuhakikisha wananchi wananufaika na miradi inayotekelezwa na Serikali hususani ya umeme.

Kuhusu mradi wa upanuzi wa kituo cha kupoza umeme cha Ibadakuli na ujenzi wa njia ya kusafirisha umeme Mhe.Salome amesema umeme utakaozalishwa utawanufaisha wananchi wote wa Tanzania na kuleta mapinduzi kwani sekta ya umeme inawagusa mwananchi mmojammoja.

Akizungumzia maendeleo ya mradi huo, Meneja mradi wa Kishapu Mha.Emanuel Anderson amesema, mpaka sasa mradi umefikia zaidi ya asilimia 89 na unahusisha ujenzi wa paneli elfu 82 zenye uwezo wa Wati 605 kika moja zitakazozalisha megawati 50 za awali kwa awamu ya kwanza

Amesema mradi wa umemejua kishapu utakuwa wa manufaa makubwa kutokana na umuhimu wake kwenye utunzaji wa mazingira unaoepuka uzalishaji wa hewa ya ukaa na umeajiri Watanzania wengi kwa kipindi chote cha utekelezaji wake.

Akitoa tathmini ya ujenzi wa upanuzi wa kituo cha kupoza umeme Kaimu Mkurugenzi wa Miradi ya umeme TANESCO makao Makuu Mha. Frank Mashalo amesema miradi hiyo inahusisha uongezaji na uwekaji wa Transfoma yenye uwezo wa MVA 780 ili kuimarisha hali ya upatikanaji wa umeme kwa wananchi wa Mkoa wa Shinyanga na Mikoa jirani.

Aidha ameeleza kuwa miradi hiyo inatekelezwa na  Mkandarasi Sieyuan Electric kutoka China na Kalpataru kutoka India  anayetekeleza mradi wa njia ya kusafirisha umeme kutoka Shinyanga hadi Simiyu.

Awali kabla ya kuanza ziara yake Mhe Salome na ujumbe wake walipata fursa ya kumtembelea Mkuu wa Mkoa wa Shinyanga Mhe.Mboni Mhita ambaye alimshukuru Mhe.Salome kwa kazi nzuri anayoifanya kutembelea miradi inayotekelezwa na Wizara ya nishati chini ya taasisi zake.

Miradi yote ya upanuzi wa kituo cha kupoza umeme njia ya kusafirisha umeme kutoka Shinyanga hadi Simiyu na ule wa umemejua wa kishapu imegharamiwa na Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania kwa asilimia mia moja.










Na Mwandishi Wetu

Halmashauri ya Mji Handeni imetoa mafunzo maalum ya Mfumo wa Kidigitali wa Taarifa za Shule (School Information System – SIS) kwa Walimu Wakuu wa Shule za Msingi, Wakuu wa Shule za Sekondari pamoja na baadhi ya walimu, huku ikielezwa kuwa mfumo huo utasaidia kuongeza uwajibikaji kwa walimu na kudhibiti tatizo la utoro shuleni.

Akizungumza wakati wa mafunzo hayo yaliyofanyika Januari 9, 2026, mjini Handeni, Kaimu Afisa Elimu Idara ya Sekondari ambaye pia ni Afisa Elimu Vifaa na Takwimu wa Halmashauri ya Mji Handeni, Montan Mathew, amesema mafunzo hayo yamelenga kuwajengea uwezo Walimu Wakuu wa Shule za Msingi, Wakuu wa Shule za Sekondari pamoja na mwalimu mmoja kutoka kila shule ili waweze kutumia mfumo huo kwa ufanisi.

Amesema mfumo wa SIS utatumika kukusanya, kuhifadhi na kuchambua taarifa zote muhimu za shule na kwamba Ofisi ya Waziri Mkuu – TAMISEMI imeelekeza mfumo huo kuanza kutumika rasmi mara shule zitakapofunguliwa Januari 13, 2026.

“Walimu hawa wanapaswa kuanza kutumia mfumo huu mara moja ili kuweka taarifa za shule zao. Sisi kama Halmashauri ya Mji Handeni tuna wajibu wa kuhakikisha mfumo unatumika kama ilivyoelekezwa, na tutafanya ufuatiliaji wa mara kwa mara,” amesema Mathew.

Kwa upande wake, Mwalimu Mkuu wa Shule ya Msingi Mshikamano, Beatrice Chaeka, amesema mfumo huo utasaidia kuwa na takwimu zenye mpangilio mzuri ikilinganishwa na awali walipokuwa wakitumia karatasi ambazo wakati mwingine zilipotea au kuharibika.

Ameongeza kuwa mfumo wa SIS utakuwa suluhisho la changamoto mbalimbali ikiwemo utoro wa wanafunzi na walimu.

“Katika mfumo huu, mwanafunzi anapowekewa alama ya hayupo mara tatu mfululizo, ujumbe hutumwa moja kwa moja kwa mzazi. Hii itawasaidia wazazi kufuatilia mahudhurio na maendeleo ya watoto wao, kwani kuna baadhi ya wanafunzi wanatoka nyumbani lakini hawafiki shuleni,” amesema Chaika.

Naye, Mkuu wa Shule ya Sekondari Kwenjugo, John Rajabu, amesema hapo awali kulikuwa na changamoto katika mipangilio ya taarifa za shule, lakini ujio wa mfumo wa SIS utaboresha usimamizi wa shule kwa ujumla.

Amesema mfumo huo utaongeza uwajibikaji kwa walimu katika ufundishaji pamoja na kuwahusisha wazazi kikamilifu katika kufuatilia maendeleo ya watoto wao kielimu.