DAR ES SALAAM

Mfuko wa Taifa wa Bima ya Afya (NHIF) umeimarisha hali yake ya kifedha, kupanua mtandao wa vituo vya huduma za afya na kuongeza ufanisi wa ulipaji wa madai, ikiwa ni sehemu ya mafanikio yake katika kipindi cha miaka 25 tangu kuanzishwa kwake.

Mkurugenzi Mkuu wa NHIF, Dkt. Irene Isaka, amesema mafanikio hayo yametokana na kuboresha usimamizi wa rasilimali, kudhibiti matumizi na kuongeza ufanisi wa utoaji huduma kwa wanachama.

Akizungumza na wahariri wa vyombo vya habari jijini Dar es Salaam, Novemba 6, 2026, Dkt. Isaka amesema mapato ya Mfuko yameongezeka kwa asilimia 10.3, huku matumizi yakipungua kwa asilimia 10, na kushusha uwiano wa gharama za matibabu dhidi ya mapato kutoka asilimia 87 hadi asilimia 71, karibu na kiwango cha asilimia 70 kinachotajwa kimataifa kwa uimara wa mifuko ya bima ya afya.

Amesema muda wa wastani wa kulipa madai ya watoa huduma umepungua kutoka siku 120 hadi 50, chini ya ukomo wa siku 60 unaotajwa kisheria. Aidha, wanachama wakuu wameongezeka kwa asilimia 17, wategemezi kwa asilimia 6.2, huku mtandao wa vituo vinavyoshirikiana na NHIF ukifikia zaidi ya 10,300.

Katika kuadhimisha miaka 25, NHIF imepanga maonesho ya siku saba katika viwanja vya Kinangari, Dodoma, kuanzia Novemba 23 hadi 29, 2026, pamoja na marathon inayotarajiwa kushirikisha zaidi ya watu 10,000.

Kwa upande wake, Mwenyekiti wa Jukwaa la Wahariri Tanzania (TEF), Deodatus Balile, ameipongeza NHIF kwa kutambua mchango wa wanahabari katika kuelimisha umma na kuhamasisha wananchi kujiunga na bima ya afya.

Balile amesema nafasi 100 za bima ya afya zilizotolewa kwa wanahabari ni fursa muhimu, akishauri ziwafikie zaidi waandishi na wahariri wanaofanya kazi bila kuwa na bima. Ameeleza kuwa TEF itashirikiana na NHIF kuweka utaratibu wa kuwatambua wanahabari wenye uhitaji huo.

“Tutaendelea kuhamasisha na kuongeza nguvu ili kuhakikisha Watanzania wanaielewa dhana ya bima ya afya na umuhimu wake,” amesema Balile, akisisitiza kuwa TEF itaendelea kushirikiana na NHIF katika kuelimisha umma na kuunga mkono maadhimisho ya miaka 25 ya Mfuko huo.

Naye Mratibu wa Elimu kuhusu Bima ya Afya kwa Wote kutoka Wizara ya Afya, Said Makora, amesema Serikali inaendelea kuongeza watumishi wa afya kujiandaa na mahitaji yatakayoongezeka kutokana na utekelezaji wa mpango wa bima ya afya kwa wote. Amesema kati ya ajira 5,000 zilizotolewa katika sekta hiyo, watumishi 808 wamepelekwa katika ngazi ya huduma za afya ya msingi, zikiwemo hospitali na vituo vya afya.

Hata hivyo, Makora amesema bado kuna upungufu wa watumishi wa afya, hivyo Serikali inaendelea kushirikiana na wadau na kutumia mikakati mbalimbali kuongeza wataalamu na kuwapeleka katika maeneo yenye uhitaji.

Ameeleza kuwa maandalizi hayo hayahusu kuongeza idadi ya watumishi pekee, bali pia kuhakikisha kunakuwa na wataalamu wenye ujuzi unaokidhi mahitaji ya huduma mbalimbali za afya.

“Sio idadi tu ya watumishi, bali pia tunahitaji wataalamu wanaokidhi mahitaji katika maeneo yote muhimu ya huduma za afya,” amesema Makora, akitaja huduma za mama na mtoto, saratani na maeneo mengine muhimu ya matibabu kuwa miongoni mwa yanayohitaji wataalamu.

Maadhimisho ya miaka 25 ya NHIF yanafanyika wakati Mfuko ukiendelea kuboresha usimamizi wa fedha, mifumo ya utoaji huduma na ushirikiano na vituo vya afya, kwa lengo la kuongeza uwezo wa kuwahudumia wanachama na kuchangia upatikanaji wa huduma bora za afya kwa Watanzania.

 

Waziri wa Uchukuzi, Profesa Makame Mbarawa, ametoa maelekezo kwa Bodi mpya ya Magavana ya Chuo cha Bahari Dar es Salaam (DMI), yakilenga kuimarisha ubora wa elimu na mafunzo, kuongeza ajira kwa mabaharia wa Tanzania na kukifanya chuo kitambulike kimataifa.

Akizungumza katika uzinduzi wa Bodi hiyo, alisema ni mwanzo wa ukurasa mpya wa uwajibikaji, ufanisi na matokeo. Alitaka bodi isimamie uboreshaji wa mitaala, mafunzo kwa wakufunzi na upatikanaji wa vifaa vya kisasa vya kufundishia ili kuzalisha wahitimu wenye ujuzi wa kushindana katika soko la ajira la ndani na kimataifa.

Aliitaka bodi, kwa kushirikiana na menejimenti, kuweka mikakati ya kuongeza ajira kwa mabaharia kupitia ushirikiano na kampuni za meli, waendeshaji wa bandari na taasisi za kimataifa, pamoja na mfumo wa kufuatilia maendeleo ya wahitimu.

Pia alisisitiza utawala bora, uwajibikaji na uadilifu, na tafiti na ubunifu vielekezwe katika kutatua changamoto za bandari, usafiri wa majini, usalama baharini na uchumi wa buluu. Aliielekeza DMI kushirikiana na Shirika la Uwakala wa Meli Tanzania (TASAC) kuandaa kanzidata ya wataalamu wa Kitanzania wa sekta ya bahari waliopo nchini na nje ya nchi.

Aidha, alitaka fedha za Serikali zitumike kwa ufanisi, akionya dhidi ya ucheleweshaji, ongezeko la gharama lisiloelezeka na ununuzi wa vifaa visivyokidhi viwango, na akahimiza chuo kuongeza mapato kupitia mafunzo, tafiti na huduma za ushauri, kwa kuzingatia malengo yanayopimika na muda maalumu wa utekelezaji.

Mwenyekiti wa Bodi, Mhandisi Mkuu Paul Olekashe, alitaja changamoto kuwa ni upatikanaji wa meli ya mafunzo, vifaa vya kisasa na utambuzi wa vyeti vya mabaharia kimataifa. Alisema chuo kinaandaa mradi wa meli ya mafunzo, na akaiomba Wizara kuharakisha utekelezaji wake na kusaidia vyeti vitambuliwe kimataifa.

Kwa upande wake, Mkuu wa Chuo, Profesa Tumaini Gurumo, alisema wanafunzi wa mafunzo ya bahari wameongezeka kutoka 1,500 hadi 7,000 kwa mwaka, huku idadi ya walimu ikiongezeka kutoka chini ya 100 miaka mitano iliyopita hadi takribani 220 sasa, aliongeza kuwa Serikali inaendelea kukiimarisha chuo kwa kukipatia vifaa vya kisasa vya kufundishia ili kuboresha ubora wa mafunzo.


London, Uingereza, Novemba 6, 2026

Waziri wa Maliasili na Utalii, Mhe. Dkt. Ashatu Kijaji (Mb), akiwa ameambatana na Katibu Mkuu wa Wizara hiyo, Dkt. Hassan Abbasi, leo Novemba 6, 2026, ameshiriki Mkutano wa Uwekezaji na Wawekezaji pamoja na wadau wa sekta ya utalii nchini Uingereza, ikiwa ni sehemu ya mwendelezo wa ziara yake jijini London.

Na Denis Chambi, Tanga.

WAJUMBE wa Sekretarieti ya Mkoa wa Tanga wamefanya ziara ya ukaguzi wa miradi mbalimbali ya maendeleo inayotekelezwa katika Halmashauri ya Jiji la Tanga kwa lengo la kufuatilia maendeleo ya utekelezaji wa miradi hiyo, ubora wa kazi pamoja na kuhakikisha inakamilika kwa wakati na kuleta manufaa kwa wananchi.

Katika ziara hiyo, wajumbe wamekagua miradi ikiwemo ujenzi wa Soko la Kisasa la Makorora, ujenzi wa Uwanja Mpya wa Ndege, pamoja na Shule ya Msingi Mbuyuni na Shule ya Sekondari Kasera.

Miradi mingine iliyokaguliwa ni pamoja na mradi wa Duka la Rangi Kange na ujenzi wa Machinjio ya Kisasa ya Pongwe, ambayo inalenga kuboresha huduma, kuchochea shughuli za kiuchumi na kuongeza fursa za wananchi katika maeneo mbalimbali ya Jiji la Tanga.

Ziara hiyo ni sehemu ya jitihada za Serikali za kusimamia na kuhakikisha miradi ya maendeleo inatekelezwa kwa kuzingatia viwango na thamani ya fedha inayotumika, ili iweze kutoa huduma bora na kuchangia maendeleo ya wananchi na Jiji la Tanga kwa ujumla.








Na Denis Chambi, Tanga.

Mkurugenzi wa Jiji la Tanga Bw. Philemon Mwita Magesa amewapatia vitendea kazi Watendaji wa mitaa 181 ya Jiji la Tanga kwa ajili ya kukusanya taarifa za wafanyabiashara katika mitaa yao ili kuliwezesha Jiji la Tanga kuwa na kanzidata moja ya biashara zote zinazofanywa ndani ya Jiji.

Mkurugenzi Magesa amewapatia vitendea kazi hivyo baada ya kumalizika kwa kikao kazi alichokiitisha kilichowahusisha Watendaji hao wa Mitaa, Kata, Maafisa Tarafa na Maafisa Afya kwa lengo la kufahamiana na kuwapa mwelekeo wa kiutendaji na vipaumbele vyake katika kuwahudumia wananchi.

Magesa amesema kanzidata ndio msingi wa kila kitu katika kufikia maendeleo, kwani bila kuwa na takwimu huwezi kufanya makisio ya mapato wala kuwa na kipimo kizuri cha utendaji, na kwamba sasa kila mtaa na kata utapimwa katika ukusanyaji wa mapato kutokana na taarifa zitakazo kusanywa kila mtaa.

Mwanzoni mwa wiki hii, Mkurugenzi Magesa aliagiza pia kupatiwa vishikwambi kumi na viunganishi vya Internet kwa timu tano za mapato zinazofanya kazi kwa kanda, ili kurahisisha utoaji wa huduma karibu na wananchi na kuondoa usumbufu wa kufuata huduma makao makuu ya Halmashauri.






NA EMMANUEL MBATILO, DAR ES SALAAM

CHUO Kikuu cha Dar es Salaam (UDSM) kimesisitiza umuhimu wa kuwashirikisha vijana wa kizazi cha Gen Z katika mijadala ya maamuzi na maendeleo ya Afrika, kikieleza kuwa kundi hilo lina nafasi kubwa ya kuchochea maendeleo ya bara hilo endapo litapewa fursa na mazingira sahihi ya kutumia uwezo wake.


Na. OWM (KAM) – Dar es Salaam


Serikali imeonya kuwa haitasita kuchukua hatua kali dhidi ya mawakala binafsi wa huduma za ajira au mtu yeyote atakayebainika kujihusisha na udanganyifu, ukiukwaji wa taratibu za ajira au usafirishaji haramu wa Watanzania kwenda kufanya kazi nje ya nchi.

Kauli hiyo imetolewa Novemba 2026, jijini Dar es Salaam na Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Kazi, Ajira na Mahusiano, Mhe. Deus C. Sangu, wakati wa hafla ya kuwaaga vijana 985 wanaokwenda kufanya kazi katika nchi mbalimbali nje ya Tanzania.

Mhe. Sangu alisema Serikali inatambua na kuthamini mchango wa mawakala binafsi wa huduma za ajira katika kuwaunganisha Watanzania na fursa za ajira ndani na nje ya nchi, lakini akasisitiza kuwa mchango huo unapaswa kuendana na uzingatiaji wa sheria, weledi, uwazi na uwajibikaji.

Akizungumza na vijana hao, Mhe. Sangu alisema Serikali ina imani nao na kuwataka kuwa mabalozi wazuri wa Tanzania kwa kufanya kazi kwa bidii, uadilifu na weledi, huku wakizingatia sheria, mila na desturi za nchi wanazokwenda kufanya kazi.

“Tumieni ujuzi wenu kujenga imani kwa waajiri na kufungua fursa zaidi kwa Watanzania wengine. Kila mmoja anatakiwa kuwa tayari kujituma na kutumia fursa hizi kama chachu ya kuboresha maisha yake, kuinua familia yake na kuchangia maendeleo ya Taifa,” alisisitiza Mhe. Sangu.

Katika hatua nyingine, Mhe. Sangu alisema Serikali imeendelea kuimarisha ushirikiano wa kikanda na kimataifa kupitia majukwaa mbalimbali yanayolenga kuratibu uhamaji salama wa nguvukazi na kuongeza fursa za ajira kwa Watanzania.

Aidha, aliwahimiza vijana kuendelea kuomba nafasi za ajira za mafundi zilizotangazwa katika Umoja wa Falme za Kiarabu (UAE), akitangaza kuongeza muda wa kuwasilisha maombi hayo kutoka Novemba 3 hadi Novemba 8, 2026, ili kuwapa nafasi waombaji wengi zaidi kushiriki.

Kwa upande wake, Mkurugenzi wa Idara ya Mashariki ya Kati kutoka Wizara ya Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Afrika Mashariki, Balozi Abdallah Kilima, aliwataka vijana hao kufanya kazi kwa bidii, kutunza nyaraka zao muhimu na kutumia njia rasmi za mawasiliano wanapohitaji msaada.

Naye Kaimu Mkurugenzi wa Ajira na Ukuzaji Ujuzi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Kazi, Ajira na Mahusiano, Bi. Neema Moshi, alisema Ofisi hiyo itaendelea kuratibu upatikanaji wa fursa za ajira kwa vijana kwa lengo la kuchochea ustawi wa wananchi na maendeleo ya Taifa.

Kwa upande wake, Mwakilishi wa Mkurugenzi Mkuu wa Mfuko wa Taifa wa Hifadhi ya Jamii (NSSF), Bw. Robert Kadege, ambaye ni Meneja wa Huduma kwa Wateja wa Mfuko huo, aliwapongeza vijana hao kwa kujiunga kwa wingi katika mfumo wa hifadhi ya jamii ili kujiwekea akiba na kuimarisha usalama wao wa kifedha wa baadaye.

Akizungumza kwa niaba ya mawakala binafsi wa ajira, Mwenyekiti wa mawakala hao, Bw. Abdallah Mohammed, alisema sekta hiyo itaendelea kushirikiana kwa karibu na Serikali katika kupunguza tatizo la ukosefu wa ajira na kurasimisha ushiriki wa vijana katika soko la ajira la Kimataifa.






Tanzania imetakiwa kuimarisha ushirikiano kati ya taasisi za elimu na mafunzo ya ufundi stadi na sekta ya viwanda ili kuwawezesha wahitimu kupata ajira, kujiajiri na kutumia ipasavyo ujuzi wanaoupata wakati wa mafunzo.
Na OWM (KAM) - Kigali

Naibu Katibu Mkuu, Ofisi ya Waziri Mkuu - Kazi, Ajira na Mahusiano, Zuhura Yunus, amewataka wajasiriamali wa Tanzania wanaoshiriki Maonesho ya 26 ya Jua Kali nchini Rwanda kuongeza ubunifu katika uzalishaji wa bidhaa ili kukidhi mahitaji ya soko na kuvutia wateja wengi zaidi ndani na nje ya nchi.

 

By Julitha Mlay

GENEVA, Switzerland: Tanzania has outlined its constitutional and legal position on the recognition of Indigenous Peoples and ancestral land, emphasising equal citizenship, national unity and equitable management of natural resources during the 53rd Session of the United Nations Universal Periodic Review (UPR) Working Group in Geneva.

Presenting the Government's position on November 5, 2026, Executive Secretary of the UNESCO National Commission of the United Republic of Tanzania, Professor Hamisi Masanja Malebo, said the country's legal framework does not recognise Indigenous Peoples as a distinct legal category or ancestral land as a separate legal classification.

He explained that Tanzania's approach is founded on the principle of equal citizenship, under which all citizens enjoy equal rights and protection under the law, regardless of their ethnic background, origin, traditions, religion, race or social status.

With more than 120 ethnic groups, Tanzania has a diverse social and cultural heritage shaped by different historical experiences, languages, traditions and patterns of migration and settlement.

Providing historical context, Professor Malebo identified the Hadzabe and Sandawe as the country's earliest inhabitants, followed by successive movements and settlements of communities associated with the Bantu, Cushitic, Khoisan and Nilotic language families.

He explained that these historical movements contributed to the formation of Tanzania's present-day population, with different communities settling and interacting across various parts of the country over generations.

On this basis, he argued that the country's historical experience should be considered in discussions about claims to Indigenous status and ancestral territories, maintaining that no ethnic group should enjoy superior citizenship rights over others.

The presentation also addressed the relationship between land ownership, natural resources and national interests.

Referring to the Natural Wealth and Resources (Permanent Sovereignty) Act, 2017, Professor Malebo highlighted the Government's position that Tanzania's natural wealth and resources are subject to the country's sovereign authority and should be managed in the interests of its people.

He emphasised the importance of maintaining national unity, ensuring equitable access to natural resources and supporting national conservation initiatives within the framework of the country's laws.

Professor Malebo stressed that challenges relating to community identity, land use and historical settlement patterns should be addressed through the rule of law, respect for human rights and good governance, while safeguarding the dignity, livelihoods and cultural traditions of all citizens.

The Government's presentation also placed these issues within the broader context of Tanzania's commitment to human rights and national development.

Professor Malebo highlighted the Government's continued efforts, under the leadership of President Samia Suluhu Hassan, to advance social and economic development while promoting and protecting fundamental rights and freedoms.

These include freedom of expression, freedom of movement and the right to peaceful assembly, as recognised under the Constitution and the international and regional human rights instruments to which Tanzania is a party.

Tanzania further emphasised the importance of the Human Rights Council upholding universality, impartiality, equality and non-discrimination in its consideration of human rights issues.

Professor Malebo's participation in the national delegation also reflected the contribution of the UNESCO National Commission to international discussions within UNESCO's areas of competence.

The Commission's mandate covers education, natural sciences, social and human sciences, culture, and communication and information. These areas are closely connected to the promotion of cultural diversity, preservation of heritage, protection of languages and access to information.

Its engagement in the UPR process therefore provides an opportunity to contribute perspectives on the relationship between cultural identity, diversity, human dignity and sustainable development.

The Universal Periodic Review is a United Nations mechanism through which the human rights records of all 193 UN Member States are examined periodically by the Human Rights Council. Countries present measures taken to fulfil their human rights obligations, receive recommendations from other Member States and outline further steps to strengthen the promotion and protection of human rights.

Tanzania's fourth-cycle review forms part of this international process, providing an opportunity to present national progress, explain its legal and policy frameworks and engage with other Member States on the continued advancement of human rights.

Na Mwandishi Wetu - Mafia, Pwani Wakala wa Nishati Vijijini (REA) umeendelea kuimarisha ushirikiano na wadau wa maendeleo katika kuhakikisha fedha zinazotolewa na Wabia wa Maendeleo zinatumika kutekeleza miradi ya nishati yenye tija kwa wananchi, sambamba na kufanikisha malengo ya Serikali katika kuboresha huduma za kijamii na kukuza uchumi wa wananchi. Hayo yamesemwa na Mkurugenzi Mkuu wa REA, Mhandisi Hassan Said, wakati wa ziara ya Wabia wa Maendeleo katika Sekta ya Nishati walipotembelea kukagua maendeleo ya miradi mbalimbali inayotekelezwa na REA katika Visiwa vya Chole, Juani na Jibondo mkoani Pwani. Mhandisi Said amesema REA imekuwa na utaratibu wa kufanya vikao hivyo mara mbili kwa mwaka, kikiwemo kikao cha kupanga utekelezaji wa miradi kwa mwaka wa fedha husika na kingine cha kukagua maendeleo ya miradi iliyokubaliwa kwa pamoja, hatua inayowapa wadau wa maendeleo fursa ya kuona matumizi ya fedha zao na matokeo yaliyopatikana kwa wananchi. Amesema ziara hiyo imewawezesha wadau kujionea utekelezaji wa mradi mkubwa na wa kipekee wa kusambaza umeme visiwani kwa kutumia nyaya zinazolazwa chini ya bahari, maarufu kama ‘Submarine Cables’, ambao unatarajiwa kuhudumia takribani vitongoji 11 katika visiwa hivyo, ikiwemo vitongoji sita vya Jibondo. Ameongeza kuwa mradi huo ni sehemu ya jitihada za Serikali ya Awamu ya Sita chini ya Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Samia Suluhu Hassan kuhakikisha wananchi wote wanapata huduma ya umeme, huku akieleza kuwa wadau wa maendeleo wamefurahishwa na maendeleo ya mradi pamoja na ushuhuda wa wananchi kuhusu manufaa ya nishati hiyo katika shughuli za kijamii na kiuchumi. Kwa upande wake, Kamishna Msaidizi wa Maendeleo ya Umeme kutoka Wizara ya Nishati, Mhandisi Styden Rwebangila, amewataka wananchi wanaonufaika na miradi ya umeme kushiriki kikamilifu katika kulinda miundombinu ya nishati, zikiwemo mashine umba (transfoma) na nguzo, ili kuepusha vitendo vya wizi na uharibifu vinavyoweza kusababisha kukatika kwa huduma kwa muda mrefu. Rwebangila amesema miradi hiyo ni mali ya wananchi, hivyo ni wajibu wa jamii kushirikiana na viongozi wa serikali za vijiji katika kuhakikisha miundombinu inalindwa ili Serikali iweze kuendelea kuwafikia wananchi wengine ambao bado hawajapata huduma ya umeme. Naye Mwenyekiti wa Bodi ya Nishati Vijijini (REB), Mhe. Balozi Meja Jenerali Mstaafu, Jacob Kingu, amesema REA imetoa shilingi bilioni 6.8 kwa ajili ya kufanikisha mradi wa kupeleka umeme katika maeneo hayo ya visiwani. Amesisitiza kuwa wananchi wanapaswa kutumia fursa ya kupatikana kwa umeme kujiandaa kuunganisha huduma hiyo katika nyumba na shughuli zao za uzalishaji, ili kunufaika na uwekezaji mkubwa uliofanywa na Serikali. Akizungumza kwa niaba ya Wabia wa Maendeleo katika Sekta ya Nishati, Mtaalamu Mwandamizi wa nishati kutoka Benki ya Dunia, Dkt. Rhonda Jordan, amesema wadau wa maendeleo wamefurahishwa na namna wananchi wa Jibondo walivyojiandaa kupokea huduma ya umeme, akieleza kuwa upatikanaji wa nishati hiyo utafungua fursa za kuboresha huduma za afya, kuongeza shughuli za uzalishaji na kukuza uchumi wa eneo hilo. Akizungumzia manufaa ya mradi huo, mkazi wa kisiwa cha Jibondo, Faki Hatibu, amesema upatikanaji wa umeme utachochea kuanzishwa kwa viwanda vidogo vya kuchakata mwani na kuongeza thamani ya mazao ya bahari, ambayo kwa sasa yanachakatwa kwa kutumia teknolojia za kienyeji. Aidha, mkazi mwingine wa Jibondo, Rehema Ngoma, ambaye ni fundi cherehani, amesema upatikanaji wa umeme utarahisisha shughuli zake za ushonaji kwa kutumia mashine za kisasa zinazotumia umeme. Amesema umeme utasaidia kuongeza ufanisi wa kazi, kupunguza gharama za usafiri na kuongeza kipato cha wanawake wanaojishughulisha na shughuli za ujasiriamali katika kisiwa hicho.