Wakala wa Majengo Tanzania (TBA) umefanya hafla ya makabidhiano ya Ofisi ya Mtendaji Mkuu, ambapo aliyekuwa Mtendaji Mkuu wa Wakala huo, Arch. Daud W. Kondoro, amemkabidhi rasmi Ofisi Mtendaji Mkuu mpya, FRV. Said Rajab Mndeme (ndc).
NA EMMANUEL MBATILO, DAR ES SALAAM

CHUO Kikuu cha Dar es Salaam (UDSM) kimesisitiza umuhimu wa kuimarisha ubora wa kitaaluma, utafiti wenye tija, utawala bora na ushirikiano wa kimkakati na wadau wa maendeleo ili kuchangia ukuaji wa uchumi na maendeleo ya Taifa.



Waziri wa Maendeleo ya Jamii, Jinsia, Wanawake na Makundi Maalum, Mhe. Dkt. Dorothy Gwajima, ameitaka Menejimenti na watumishi wa Wizara hiyo kuimarisha utendaji, uwajibikaji na kuhakikisha shughuli zote zinazotekelezwa zinaleta matokeo yanayopimika kwa wananchi, ikiwa ni sehemu ya utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050. 

Dkt. Gwajima ametoa maelekezo hayo Oktoba 15, 2026, jijini Arusha, wakati akifungua Mkutano wa Baraza la Wafanyakazi wa Wizara katika Ukumbi wa PAPU International Conference Center (PICC).

Amesema huduma za maendeleo na ustawi wa jamii ni uwekezaji katika mtaji watu na uwezo wa Taifa, hivyo Wizara inapaswa kuimarisha sera za huduma za malezi na ulinzi wa mtoto, familia, uwezeshaji wa wanawake kiuchumi, ustawi wa wazee na makundi maalum. Aidha, amesisitiza umuhimu wa kuunganisha programu na huduma za Wizara na Jamii Ajenda 2050 ili wananchi wapate huduma zenye ubora na fursa zinazowawezesha kushiriki kikamilifu katika maendeleo.

Akizungumzia utendaji wa watumishi, Dkt. Gwajima ameitaka Menejimenti kuimarisha mashauriano kazini, kuboresha mazingira ya kazi na kushughulikia changamoto za watumishi kwa haki na kwa wakati. Amewataka watumishi kutekeleza majukumu yao kwa bidii, weledi, uadilifu na kuzingatia sheria, kanuni na taratibu za utumishi wa umma, huku akisisitiza matumizi sahihi ya teknolojia, uratibu kati ya Idara na Vitengo, pamoja na uwajibikaji unaozingatia matokeo.

Kuhusu utekelezaji wa bajeti ya mwaka wa fedha 2026/2027, Waziri amesisitiza kuwa tathmini ya robo ya kwanza inapaswa kuangalia si fedha zilizopokelewa na kutumika pekee, bali pia shughuli zilizotekelezwa na matokeo yaliyopatikana kwa wananchi. Ameelekeza taarifa za utekelezaji ziwasilishwe kabla ya mwisho wa Oktoba 2026, huku Menejimenti ikitakiwa kufuatilia maendeleo kila mwezi, kutatua vikwazo mapema na kuhakikisha rasilimali za umma zinatumika kwa tija na kwa madhumuni yaliyoidhinishwa.

Kwa upande wake, Naibu Waziri wa Maendeleo ya Jamii, Jinsia, Wanawake na Makundi Maalum, Mhe. Mhandisi Maryprisca Mahundi, amesema mafanikio ya Wizara yanategemea uwajibikaji, nidhamu ya kazi na ushirikiano wa watumishi kufanya kazi kwa ushirikiano na kutatua changamoto za jamii kwa wakati ili kuharakisha utekelezaji wa DIRA2050 inalenga kujenga jamii yenye watu wenye uwezo wa kutatua changamoto na kuleta maendeleo endelevu. 

Naye Naibu katibu Mkuu wa Wizara hiyo ambaye ni Mwenyekiti wa kikao hicho Wakili Amon Mpanju, amesema Wizara imejikita katika kuboresha maslahi ya watumishi, mazingira ya kazi na upatikanaji wa vitendea kazi ili kuwawezesha kutekeleza majukumu yao kwa ufanisi, kuongeza uwajibikaji na kuimarisha ufanisi katika utoaji wa huduma kwa wananchi.





















 


Mwenyekiti wa Umoja wa Babalishe na Mamalishe Tanzania (UMALITA), Bi. Havijawa Omary, amesema kuwa mamalishe na babalishe nchini wanaunga mkono ajenda ya Serikali ya kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia, kwa kutambua umuhimu wake katika kulinda afya za wananchi na kuhifadhi mazingira.

Bi. Omary ameyasema hayo leo, Oktoba 15, 2026, mkoani Morogoro wakati akizungumza katika mafunzo ya nishati safi ya kupikia yaliyotolewa na Wizara ya Nishati kwa mamalishe na babalishe kutoka mikoa mbalimbali nchini.

Ameeleza kuwa kundi hilo lina nafasi muhimu katika kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia kutokana na shughuli zao za kila siku za kuandaa chakula kwa wananchi.

“Ni muhimu kwa kila mmoja wetu kuunga mkono jitihada za kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia ili kulinda afya za wananchi, kuhifadhi mazingira na kuhakikisha jamii inapata uelewa kuhusu faida za kutumia nishati hiyo,” amesema Bi. Omary

Aidha, amesema matumizi ya nishati safi ya kupikia yanasaidia kupunguza athari za moshi unaotokana na matumizi ya kuni na mkaa, sambamba na kupunguza ukataji wa miti unaochangia uharibifu wa misitu nchini.

Mafunzo hayo ni sehemu ya juhudi za Wizara ya Nishati kwa kushirikiana na wadau mbalimbali katika kutoa elimu na kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia, ikiwa ni utekelezaji wa Mkakati wa Taifa wa Nishati Safi ya Kupikia wa mwaka 2024–2034, unaolenga kufikia asilimia 80 ya Watanzania wanaotumia nishati safi ya kupikia ifikapo mwaka 2034.

 


Naibu Waziri wa Nishati, Mhe. Salome Makamba, amesema asilimia 90 ya wafanyakazi wanaotekeleza mradi wa Kituo cha Kupoza na Kusambaza Umeme cha Malangali mkoani Rukwa ni Watanzania, hatua inayochangia kuongeza ushiriki wa wataalamu wa ndani katika utekelezaji wa miradi mikubwa ya nishati nchini.

Mhe. Salome ameyasema hayo Oktoba 15, 2026, wakati wa ziara ya Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Deogratius Ndejembi ya kukagua maendeleo ya ujenzi wa kituo hicho.

Amesema mradi huo ni sehemu ya uwekezaji mkubwa unaofanywa na Serikali ya Awamu ya Sita chini ya uongozi wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, kwa lengo la kuhakikisha mikoa yote nchini inaunganishwa na Gridi ya Taifa na kuimarisha upatikanaji wa umeme wa uhakika.

Aidha, Naibu Waziri huyo ameeleza kuwa majaribio ya mitambo ya kituo hicho yanatarajiwa kuanza katikati ya Novemba 2026, hatua itakayokaribisha kukamilika kwa mradi huo muhimu kwa maendeleo ya sekta ya nishati na uchumi wa Mkoa wa Rukwa.

Kwa upande wake, Mkurugenzi Mkuu wa Shirika la Umeme Tanzania (TANESCO), Bw. Lazaro Twange, amesema ujenzi wa kituo hicho umefikia asilimia 85.17, huku kazi za kuwasha na kuingiza umeme zikipangwa kukamilika Novemba 2026.

Kituo hicho kinajengwa na kampuni ya TBEA kutoka China kwa gharama ya shilingi bilioni 161.9. Kitakuwa na uwezo wa kupokea umeme wa kilovolti 400 na kuushusha katika misongo ya kilovolti 220, 66 na 33, kikiwa na transfoma nne na njia nane za kusambaza umeme katika maeneo mbalimbali ya Mkoa wa Rukwa.

Kukamilika kwa mradi huo kunatarajiwa kuimarisha upatikanaji wa umeme wa uhakika, kuchochea uwekezaji na ujenzi wa viwanda, kuongeza thamani ya mazao ya kilimo na madini, pamoja na kufungua fursa mpya za ajira na biashara ya umeme katika ukanda wa Afrika Mashariki na Kusini mwa Afrika.

 



Serikali kupitia Wizara ya Madini ipo katika hatua za mwisho za kukamilisha mchakato wa kisheria utakaowezesha kuundwa kwa Bodi ya Usajili na Udhibiti wa Wajiolojia nchini hatua hiyo inalenga kusimamia maadili, kuweka viwango vya kitaaluma, na kuondoa vishoka pamoja na wataalamu wasio waaminifu wanaoipotezea fedha serikali na wawekezaji kwa kutoa taarifa zisizo sahihi za jiosayansi.

Hayo yamebainishwa leo Oktoba 15,2026 na Waziri wa Madini Mhe. Anthony Mavunde wakati akiwasilisha taarifa ya Mpango wa kuwainua na kuwaendeleza wachimbaji wadogo kwa Kamati ya Kudumu ya Bunge ya Nishati na Madini.

Waziri Mavunde amesema kuwa, taratibu za ndani za serikali zinaendelea juu ya mapendekezo wa muswada wa Sheria ya Usimamizi wa Wajiosayansi kwa ajili ya hatua zake muhimu za kupitishwa.

Mavunde ameieleza Kamati kuwa, bodi hiyo itakuwa na mamlaka kamili ya kuratibu taaluma hiyo, kusajili wataalamu wenye sifa, na kuhakikisha ripoti zote za utafiti zinazotolewa nchini zinabeba uwajibikaji wa kisheria.

Ameongeza kuwa, Kuanzishwa kwa chombo hiki kunakuja kama tiba ya kilio cha muda mrefu cha Jumuiya ya Wanajiolojia Tanzania (TGS) ambapo kwa miaka mingi, sekta hiyo imekuwa ikikabiliwa na changamoto ya watu wasio na sifa kufanya tafiti za miamba na madini, jambo linalosababisha wachimbaji wadogo na wawekezaji kupoteza mitaji mikubwa kwa kufanya uchimbaji wa kubahatisha kutokana na taarifa zisizo sahihi.

Akielezea kuhusu manufaa kwa Wawekezaji na Wachimbaji, Mavunde amefafanua kuwa, Ujio wa bodi hii unatarajia kuleta mageuzi makubwa katika sekta, kwasababu kupitia ripoti ya utafiti iliyoidhinishwa na bodi mchimbaji atakuwa na fursa ya kuwasilisha katika taasisi za fedha ili kupata mkopo au kwa mwekezaji wa nje ambayo itakuwa na muhuri rasmi wa mtaalamu anayetambulika na kuwajibika kisheria.

Kwa upande wake, Makamu Mwenyekiti wa Kamati ya Kudumu ya Bunge ya Nishati na Madini Mhe. Simon Songe ameeleza kuwa, kamati ya Bunge imeamua kuweka suala hili kama kipaumbele chake cha kwanza katika kuendeleza na kuimarisha Sekta ya Madini ili kulinda taswira ya nchini hususan kwa wawekezaji na wachimbaji wadogo ambao kwasasa wanamchango mkubwa kwa uchumi wa taifa.

Sambamba na hapo, kamati imeendelea kuipongeza wizara ya madini na taasisi zake kwa kazi nzuri inayofanya kuanzia katika usimamizi na utekelezaji wa vipaumbele vyake ilivyopangwa katika Mwaka wa Fedha 2026/2027.
 

Na.Alex Sonna-DODOMA

KAMATI ya Kudumu ya Bunge ya Utawala, Katiba na Sheria imeridhishwa na utekelezaji wa miradi ya nyumba zinazojengwa na Watumishi Housing Investments (WHI) kwa ajili ya watumishi wa umma, ikipongeza kasi ya ujenzi, ubora wa majengo na hatua ya kutoa karibu nyumba 1,500 kwa watumishi wa umma.

Makamu Mwenyekiti wa kamati hiyo, Mhe. Edwin Enosy Swalle, amesema hayo wakati wa ziara ya kamati hiyo ya kutembelea na kukagua miradi ya nyumba zinazotekelezwa katika eneo la Mradi wa watumishi Housing Investment uliopo Njedengwa na Mradi wa Mlezi kwa ajili ya watumishi wa umma.

Amesema utekelezaji wa miradi hiyo unaonesha juhudi za Serikali katika kuboresha makazi ya watumishi wa umma na kutekeleza dhamira ya kuboresha ustawi wao, akieleza kuwa watumishi wanapopata makazi bora, mazingira yao ya kazi na utoaji wa huduma kwa wananchi huimarika.

“Kamati ya Bunge imeridhika sana na utayari na kasi ya watumishi Housing Investment ya kuinua hali ya makazi ya watumishi wa umma nchini. Tumeona spidi ya majengo mnayojenga, ubora wake na taarifa kwamba mmetoa nyumba karibu 1,500 kwa ajili ya watumishi wa umma,” amesema Mhe.Swalle.

Amesema pamoja na mafanikio hayo, ongezeko la idadi ya watu nchini huku ardhi ikiwa rasilimali isiyoongezeka linapaswa kuifanya Watumishi Housing Investment kuweka kipaumbele katika kutafuta na kuhifadhi maeneo kwa ajili ya miradi ya sasa na ya baadaye.

Amesisitiza umuhimu wa kuwa na benki ya ardhi itakayowezesha taasisi hiyo kuwa na uhakika wa maeneo ya kujenga nyumba, ili kuendeleza huduma kwa watumishi wa umma na kuhakikisha miradi hiyo inakuwa endelevu kwa vizazi vijavyo.

Katika hatua nyingine, Mhe.Swalle ameipongeza taasisi hiyo kwa kuhamasisha watumishi kujiunga na mfuko wa uwekezaji wa Faida Fund, akisema taarifa iliyowasilishwa kwa kamati inaonesha kuwa watumishi zaidi ya 4,000 walikuwa wameanza kuchangia na kufikia Juni 2026, michango yao ilikuwa imezidi Sh bilioni 1.2.

Hata hivyo, amesema bado kuna haja ya kuongeza elimu kuhusu mfuko huo kwa watumishi wengi zaidi ili waelewe manufaa yake ya kiuchumi wa mtu mmoja mmoja na kukuza vipato vyao.

Kuhusu upatikanaji wa makazi, amesema kamati imebaini kuwa Watumishi Housing Investment inatekeleza miradi ya nyumba zinazouzwa kwa watumishi pamoja na nyumba zinazotolewa bure kwa ajili ya kuishi kwa watumishi wanaostahili wilayani.

Amesema ujenzi wa nyumba za watumishi wa umma wilayani unapaswa kupewa kipaumbele zaidi, hasa katika halmashauri na maeneo ambayo watumishi wanakabiliwa na changamoto ya kupata makazi ya uhakika.

Kwa mujibu wa Swalle, changamoto ya makazi inaweza kuchangia watumishi kuomba uhamisho kutoka maeneo yenye mazingira magumu, hivyo kuathiri upatikanaji wa watumishi katika maeneo hayo.

Aidha, ameitaka taasisi hiyo kuweka utaratibu madhubuti wa kusimamia nyumba zinazotolewa bure ili kuhakikisha zinawanufaisha watumishi wanaostahili na kuzuia uwezekano wa nyumba hizo kutumiwa kwa shughuli za kibiashara, ikiwemo kupangishwa kwa watu wengine kinyume na malengo yaliyokusudiwa.

Kwa upande wake Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais, Menejimenti ya Utumishi wa Umma na Utawala Bora, Mhe. Ridhiwani Jakaya Kikwete, amesema WHI wamekamilisha ujenzi wa nyumba 54 kwa ajili ya watumishi wa umma waliopo katika mazingira magumu, huku ujenzi wa nyumba nyingine 78 ukifikia asilimia 87 na nyumba 66 katika eneo la Kisasa Hilltop, Njedengwa jijini Dodoma ukiwa umefikia asilimia 45.

Amesema nyumba 54 zilizokamilika zimejengwa katika mikoa ya Singida, Dodoma, Pwani, Ruvuma na Lindi, kwa lengo la kuwawezesha watumishi wa umma wanaofanya kazi katika mazingira magumu kupata makazi salama na kuboresha mazingira yao ya utendaji kazi.

"WHI inaendelea na utekelezaji wa mradi wa ujenzi wa nyumba 78 katika mikoa ya Mtwara, Lindi, Mbeya, Dodoma na Kigoma."ameeleza Waziri Kikwete

Amesema hadi Juni 2026, utekelezaji wa mradi huo ulikuwa umefikia asilimia 76, huku maendeleo ya ujenzi yakifikia asilimia 87 wakati wa taarifa hiyo.

Katika hatua nyingine, Mhe. Kikwete amebainisha kuwa WHI inaendelea na ujenzi wa nyumba 66 katika eneo la Kisasa Hilltop, Njedengwa jijini Dodoma, mradi ulioanza katika mwaka wa fedha 2025/2026.

Kwa mujibu wa maelezo hayo, hadi Juni 2026 mradi huo ulikuwa umefikia asilimia 45 ya utekelezaji, huku ujenzi wa nguzo na sakafu ukiwa umekamilika na kazi nyingine zikiendelea. Mradi huo unatarajiwa kukamilika Februari 2027.

Awali Kaimu Mkurugenzi Mkuu wa Watumishi Housing Investments (WHI) Arch.Sephania Solomon,amesema kuwa taasisi hiyo inaendelea kupitia na kuboresha miundombinu ya majengo yake ili kukidhi mahitaji ya makundi mbalimbali ya watumishi , kwa kuzingatia ushauri uliotolewa na Kamati ya Kudumu ya Bunge ili yaweze kutumika kirahisi na watu wenye mahitaji maalumu.

Aidha, amesema kuwa katika "Mradi wa nyumba za gharama nafuu za Njedengwa, awamu ya kwanza ya ujenzi inatarajiwa kukamilika Februari 2027, wakati awamu nyingine zikiendelea kutekelezwa kwa mujibu wa mpango. Ameongeza kuwa mwitikio wa wanunuzi umeoneshwa kupitia ahadi za malipo ya awali ya asilimia 30, hatua inayolenga kusaidia kuendeleza ujenzi wa nyumba hizo."amesema Arch.Solomon

Ameeleza kuwa WHI itaendelea kutoa taarifa za kina kuhusu utekelezaji wa miradi hiyo, ikiwemo maendeleo ya ujenzi, mpango wa uendelezaji wa nyumba na idadi ya nyumba zilizobaki kupatikana. Hatua hizo zinalenga kuimarisha uwazi, kuongeza uelewa wa wadau na kuwezesha wananchi kupata taarifa sahihi kuhusu fursa za kumiliki nyumba za gharama nafuu.