Na Mwandishi wetu SUMBAWANGA, RUKWA

MAKAMU wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Mhe. Deogratius Ndejembi amesema kukamilika kwa mradi wa Kituo cha Kupoza na Kusambaza Umeme cha Malangali, mkoani Rukwa, kutafungua ukurasa mpya wa maendeleo ya kiuchumi kwa kuimarisha upatikanaji wa umeme wa uhakika, kuvutia wawekezaji na kuwezesha Tanzania kuuza umeme Mataifa Jirani.

Akizungumza wakati wa ziara yake ya kukagua maendeleo ya ujenzi wa kituo hicho, Makamu wa Rais amesema Mkoa wa Rukwa wenye mahitaji ya takribani megawati 30, kwa sasa unapokea megawati 16 pekee, hali iliyokuwa ikikwamisha shughuli za uzalishaji, hususan uchakataji wa mazao ya kilimo na madini.


Amesema Serikali ya Awamu ya Sita chini ya Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan imewekeza katika mradi huo ili kuhakikisha Rukwa inaunganishwa na Gridi ya Taifa na kuwa kitovu cha uzalishaji na biashara ya umeme katika ukanda wa Afrika Mashariki na Kusini mwa Afrika.

“Leo hii TANESCO inanunua umeme Zambia, lakini kwa laini hii sisi tutaanza kuiuzia Zambia umeme mkubwa na wa uhakika,” amesema Makamu wa Rais, huku akiwataka wawekezaji kuchangamkia fursa za kiuchumi mkoani Rukwa na wananchi kulinda miundombinu hiyo.

Awali, Naibu Waziri wa Nishati, Mhe. Salome Makamba, amesema mradi huo ni sehemu ya uwekezaji wa Serikali unaodhihirisha dhamira ya dhati ya kuhakikisha mikoa yote nchini inaunganishwa na Gridi ya Taifa.

Amesema asilimia 90 ya wafanyakazi wanaotekeleza mradi huo ni Watanzania, huku akieleza kuwa majaribio ya mitambo yanatarajiwa kuanza katikati ya Novemba 2026.

Akiwasilisha taarifa ya utekelezaji wa mradi huo, Mkurugenzi Mkuu wa Shirika la Umeme nchini (TANESCO), Lazaro Twange, amesema ujenzi wa kituo cha Malangali umefikia asilimia 85.17, huku kazi za kuwasha na kuingiza umeme zikipangwa kukamilika Novemba 2026.

Amesema kituo hicho kinachojengwa na kampuni ya TBEA kutoka China kwa gharama ya shilingi bilioni 161.9, kitakuwa na uwezo wa kupokea umeme wa kilovolti 400 na kuushusha katika misongo ya kilovolti 220, 66 na 33, kikijumuisha transfoma nne na njia nane za kusambaza umeme katika maeneo mbalimbali ya Mkoa wa Rukwa.

Kukamilika kwa mradi huo kunatarajiwa kuondoa changamoto ya upungufu wa umeme, kuchochea ujenzi wa viwanda, kuongeza thamani ya mazao na kufungua fursa mpya za ajira na uwekezaji, huku Tanzania ikiimarisha nafasi yake katika biashara ya nishati kikanda.






 

Na Mwandishi wetu, Dodoma

‎Wakala ya Barabara za Vijijini na Mijini (TARURA) imeanza kuchukua hatua za kujiandaa kukabiliana na athari zinazoweza kusababishwa na mvua za El Nino ikiwemo kufanya ukaguzi wa miundombinu ya barabara na madaraja, kubaini maeneo hatarishi na kuimarisha mifereji ya maji ili kuhakikisha usalama wa watumiaji wa barabara wakati wa mvua.

‎Hatua hizo zinakuja kufuatia tahadhari iliyotolewa na Mamlaka ya Hali ya Hewa Tanzania kuhusu matarajio ya mvua hizo ambapo TARURA imewataka Mameneja wake katika mikoa yote nchini kuendelea kuchukua hatua na kufanya marekebisho ya miundombinu inayohitaji matengenezo kabla ya mvua hizo hazijaanza kunyesha.

‎Akizungumzia maandalizi hayo, Mtendaji Mkuu wa TARURA Mhandisi Victor Seff amesema Wakala huo tayari umepokea taarifa za maeneo hatarishi kutoka kwa Mameneja wa mikoa na kutoa idhini ya utekelezaji wa matengenezo kwa kutumia bajeti zilizopo.

‎Amesema maeneo yanayohitaji matengenezo makubwa yanayozidi uwezo wa bajeti zilizopo yanatakiwa kuwasilishwa TARURA Makao Makuu ili maombi ya fedha yaandaliwe na kuwasilishwa serikalini kwa ajili ya kupata rasilimali fedha za ziada.

‎"Kwa sasa kazi za mifereji zinaendelea lakini ninatoa msisitizo kwa mameneja kuhakikisha ukaguzi wa barabara, madaraja na maeneo hatarishi unaendelea, ni muhimu kusafisha mifereji na kuondoa vifusi vilivyowekwa pembeni ya mifereji ili mvua zitakaponyesha maji yaweze kupita kwa urahisi bila kusababisha mafuriko au uharibifu wa miundombinu", amesema.

‎Mhandisi Seff amewataka wananchi kushirikiana na TARURA kwa kutoa taarifa za haraka pindi watakapobaini kuharibika kwa barabara, madaraja au miundombinu mingine inayoweza kuhatarisha usalama wa watumiaji.

‎Amesema wananchi wanaweza kuwasilisha taarifa hizo katika ofisi za TARURA zilizopo wilayani na mikoani kupitia namba za simu za bure zinazopatikana katika kila mkoa ili kuwezesha Wakala kuchukua hatua za haraka kulingana na ukubwa wa tatizo litakalojitokeza.

‎Ameongeza kuwa pale ambapo miundombinu itakuwa katika hali inayohatarisha usalama, TARURA itaweka tahadhari kwa umma au kufunga kwa muda eneo husika kutegemeana na ukubwa wa uharibifu ili kuzuia ajali na kulinda maisha ya wananchi.

‎Katika hatua nyingine, Mhandisi Seff amewashauri wananchi kuepuka safari zisizo za lazima wakati wa mvua kubwa na kusubiri mvua ipite kabla ya kuendelea na safari huku wakihakikisha njia wanazotumia ni salama.

‎Amesisitiza kuwa wananchi wanapaswa kuepuka kujaribu kuvuka maeneo yenye mafuriko, madaraja yaliyofunikwa na maji au sehemu ambazo usalama wake haujathibitishwa kwani kufanya hivyo kunaweza kuhatarisha maisha yao.

‎Aidha, ametoa wito kwa wananchi kushiriki katika kulinda na kutunza miundombinu inayojengwa na kukarabatiwa na serikali ikiwemo madaraja, alama za barabarani na mifereji ya maji kwa kuwa miundombinu hiyo ni mali ya umma inayopaswa kutunzwa kwa manufaa ya sasa na vizazi vijavyo.

‎Aidha, Mhandisi Seff amesema TARURA inaendelea kutekeleza Mpango wa Matengenezo ya Kawaida ya Barabara kwa Kutumia Vikundi vya Kijamii (CBRM) unaowashirikisha wananchi wanaoishi katika maeneo yanayopitiwa na barabara husika.

‎Kupitia mpango huo, wananchi hupewa mafunzo ya kuanzisha vikundi vya kijamii na kushiriki katika kazi za matengenezo ya kawaida ya barabara ikiwemo kufyeka nyasi, kusafisha mifereji na kufanya shughuli nyingine zinazosaidia kudumisha ubora na matumizi ya barabara.

‎Amesema ushiriki huo unalenga kuwapa wananchi nafasi ya kuchangia moja kwa moja katika utunzaji wa miundombinu inayowahudumia huku ukiimarisha ushirikiano kati ya TARURA na jamii katika kuhakikisha barabara zinaendelea kupitika kwa usalama.

‎"Tunawaomba wananchi washirikiane na wataalamu wetu wanapofika kutoa elimu kuhusu mpango wa CBRM na pale vikundi vinapopewa kazi vihakikishe kazi zinatekelezwa kwa ufanisi", amesisitiza Mhandisi Seff.

‎TARURA imeendelea kusisitiza ushirikiano wa wananchi katika utoaji wa taarifa kwa wakati ili kupunguza athari zinazoweza kusababishwa na mvua kubwa ili kulinda maisha ya watu na kuhakikisha miundombinu ya barabara inaendelea kutoa huduma kwa usalama.

 

-Hatifungani ya I&M Bank yazidi lengo kwa asilimia 806.92
 -wawekezaji wa ndani waongoza kwa ushiriki

Hatifungani ya Hatua Bond iliyotolewa na I&M Bank Limited imeweka rekodi mpya katika soko la mitaji nchini baada ya kukusanya shilingi bilioni 161.38, sawa na asilimia 806.92 ya lengo la awali la kukusanya shilingi bilioni 20.

Mafanikio hayo yameifanya Hatua Bond kuwa miongoni mwa hatifungani za kampuni zilizopata mafanikio makubwa zaidi nchini, ikivunja rekodi iliyokuwa ikishikiliwa na iTrust Bond ya iTrust Finance Limited, iliyokusanya shilingi bilioni 114.12, sawa na asilimia 760.78 ya lengo lake.

Akizungumza leo, Oktoba 15, 2026, jijini Dar es Salaam, katika hafla ya kuorodheshwa kwa Hatua Bond kwenye Soko la Hisa la Dar es Salaam (DSE), Afisa Mtendaji Mkuu wa Mamlaka ya Masoko ya Mitaji na Dhamana (CMSA), CPA Nicodemus Mkama, amesema mafanikio hayo ni hatua muhimu katika maendeleo ya masoko ya mitaji nchini.

Amesema Hatua Bond imeweka rekodi nyingine kwa kuwa mauzo ya toleo lake la kwanza yamezidi thamani ya programu nzima ya hatifungani ya I&M Bank, iliyopangwa kukusanya shilingi bilioni 100 kupitia awamu nne kati ya mwaka 2026 na 2029.

“Naipongeza I&M Bank Limited pamoja na iTrust Finance Limited, ambao walikuwa washauri wakuu elekezi wa muamala huo, pamoja na taasisi nyingine zilizoshiriki kufanikisha utoaji na uorodheshwaji wa hatifungani hiyo,” amesema CPA. Mkama.

Amesema takwimu zinaonesha kuwa asilimia 95.48 ya wawekezaji walioshiriki katika Hatua Bond ni wawekezaji binafsi, huku asilimia 4.52 wakiwa kampuni na taasisi. Aidha, asilimia 95.73 ya wawekezaji ni wa ndani ya nchi, wakati asilimia 4.27 ni wawekezaji wa kigeni.

"Ushiriki mkubwa wa wawekezaji binafsi wa ndani, unaonesha kuongezeka kwa mwitikio wa wananchi katika kutumia fursa za uwekezaji zinazopatikana kwenye masoko rasmi ya fedha'',amesema CPA.Mkama

Amesema kuwa mafanikio hayo yamechangiwa pia na mazingira wezeshi ya kisera, kisheria na kiutendaji yanayowekwa na Serikali, yakiwamo vivutio vya kikodi katika hatifungani za kampuni na taasisi, kupunguza kiwango cha chini cha uwekezaji na kuboresha utaratibu wa malipo ya riba.

Amebainisha kuwa katika Hatua Bond, kiwango cha chini cha uwekezaji kilipunguzwa kutoka shilingi milioni moja hadi shilingi 500,000 kwa idhini ya CMSA, hatua inayopanua fursa kwa wawekezaji wadogo, wakiwamo vijana na wanawake.

Vilevile, malipo ya riba yanafanyika kila baada ya miezi mitatu badala ya miezi sita, hali inayowawezesha wawekezaji kupokea mapato yao mara nyingi zaidi ndani ya mwaka.

Amesema CMSA imeendelea kutoa elimu kwa umma kuhusu fursa na faida za uwekezaji katika masoko ya mitaji, ikiwa ni sehemu ya juhudi za kuongeza ushiriki wa wananchi katika sekta rasmi ya fedha.

Ameongeza kuwa mafanikio ya Hatua Bond yanaunga mkono utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050, inayolenga kujenga uchumi shindani, himilivu na jumuishi kwa maendeleo endelevu ya nchi.

CPA.Mkama amesema kuorodheshwa kwa Hatua Bond katika DSE kumeongeza thamani ya uwekezaji katika hatifungani za kampuni na taasisi kwa asilimia 4.48, kutoka shilingi trilioni 2.23 hadi shilingi trilioni 2.33.

Ameeleza kuwa kuorodheshwa huko pia kunatoa fursa kwa wawekezaji kuuza hatifungani zao wanapohitaji fedha na kuwawezesha wawekezaji wapya kuingia sokoni. Hatua hiyo pia inachangia kuongeza ukwasi na kuwezesha upatikanaji wa taarifa za thamani ya hatifungani sokoni.

Akihitimisha hotuba yake, CPA.Mkama amezitaka kampuni na taasisi za sekta ya umma na binafsi kutumia fursa zinazotolewa na masoko ya mitaji kupata fedha kwa ajili ya kukuza biashara na kugharamia miradi ya maendeleo.

Pia, amezitaka kampuni zenye leseni za kutoa huduma katika masoko ya mitaji kuendelea kubuni bidhaa zitakazopanua fursa za uwekezaji kwa wananchi na wawekezaji wa kimataifa.







Na Hamida Kamchalla, TANGA.

TAASISI ya Utafiti wa Kilimo (TARI) Homboro, mkoani Dodoma ipo kwenye mchakato wa utafiti na kilimo cha zao la tende unaofadhiliwa na Shirika la Chakula na Kilimo Duniani (FAO) pamoja na serikali ya Saudi Arabia

Mtafiti kutoka TARI, Gaspar Mgimiloko amethibitisha hilo leo katika Maadhimisho ya Siku ya Chakula Duniani yanayofanyika Kitaifa mkoani Tanga.

Mgimiloko amesema kupitia kituo utafiti cha Homboro, mkoani Dodoma ambacho kina watafiti wabobezi wa tende wanaendelea na uzalishaji wa miche katika maeneo ya baadhi ya Wilaya za Chamwino, lakini pia Singida,

"Na kwa tumeanza na miche ipatayo 3700, kati ya hiyo ipo ile ya sehemu ya kupokea nasaba ili baadae tuje na majibu kamili ya utafiti wetu kwenye uzalishaji wa mbegu pamoja na miche yake kwa kuangalia mbegu,

"Udongo, ustahimilivu kwenye mabadiliko ya tabianchi pamoja na tija, baada ya kujiridhisha na shughuli hizo za utafiti, matokeo haya yatapelekwa moja kwa moja kwa wakulima ili waweze kutumia" amebainisha.

Vilevile amesema, kwa asilimia kubwa tende zinazotumika nchini zinaingizwa kutoka nchi za nje hasa Mashariki ya Kati (Uarabuni), wakati hapa nchini yapo maeneo ambayo yana fursa ya kuzalisha zao hilo.

 Mgimiloko amebainisha kwamba kufuatia uanzishwaji wa kilimo hicho nchini  itasaidia kupunguza gharama ya usafirishaji wa kuingiza kutoka nje ya nchi lakini pia ni faida kwa watumiaji.

Mtafiti mwengine Joseph Nzunda  alisema Taasisi hiyo imeweza kujitambua kwa kufanya tafiti za mazao mbalimbali likiwemo tende ambapo kwa sasa wanazo mbegu aina 4 zinazofanyiwa utafiti na kuangalia inayofaa zaidi kwa ardhi ya Tanzania.

"utaanza utafiti kwenye maeneo yenye hali ya joto na mvua kidogo kama vile Mikoa ya Dodoma na Singida, ndipo baadae tutatanua wigo katika maeneo mengie ambayo mbegu hiyo itafaa kupanda, amesema Nzunda.

Mtafiti wa  kutoka Taasisi ya utafiti wa kilimo Joseph Mzunda akitoa elimu kwa mwananchi aliyetembelea Banda lao katika maadhimisho ya siku ya chakula Duniani yanayoendelea kufanyika kitaifa mkoani Tanga.

Amesema tafiti kama hizi kwa kawaida kwa haya mazao ambayo ni ya muda mrefu yanaweza kuchukua takribani miaka hadi 10, lakini kutokana na Tekinolojia za sasa unaweza kufupishwa katika mizunguko yake.

"Na kwakuwa ndiyo tunaanza hatuwezi kuvisemea sana pmaka pale tutakapokuja na matokeo, kuzungumza kwetu kunatokana na takwimu, kikubwa watu waweze na matumaini,

"Tunazungumzia zao hili kwa sababu lina faida mbalimbali ukiachia uchumi, zipo za kiafya kama vile sukari na virutubisho vingine ambavyo vinasaudia kuimarisha mifupa na ubongo, ni zao muhimu na tunatarajia kunufaika kiafya na kiuchumi" amesema.





 

Na Hamida Kamchalla, TANGA.

WAKULIMA wameshauriwa kutumia Kilimo Ekolojia ili kujiweka wao na walaji wa mazao yao katika hali ya usalama ikiwa ni pamoja na kujitengenezea masoko ya Kimataifa.

Ofisa Mtetezi wa Kampuni ya Tanzania Organic Agriculture Movement (TOAM), Paul Chilewa ametoa ushauri huo katika Maadhimisho ya Kitaifa ya wiki ya Siku ya Chakula Duniani katika viwanja vya shule ya sekondari Usagara jijini Tanga.

Chilewa amesema TOAM ina wadau mbalimbali ambao wanajishuhulisha na utengenezaji wa bidhaa za kilimo hai kama vile mbolea hai, viuatilifu hai lakini pia mbegu hai.

Kwa mujibu wa Chilewa TOAM na wadau hao kwa kushirikiana na wadau wa kilimo wanatekeleza mkakati wa kilimo Ekolojia hai wa mwaka 2023 hadi 2030 ambao una vipaumbele kadhaa.

"Kipaumbele cha kwanza ni kuhakikisha pembejeo hai zinawafikia wakulima, hapa tuna TBPL hawa wana mbolea na viuatilifu hai ambavyo, kwa Mkoa wa Tanga na mingine vinafaa kwa sababu haviachi mabaki kwenye mazao,

"Kuna changamoto kubwa ukipita dawa kwenye mazao viuatilifu vinabakiza kemikali ambazo nyingi zina madhara kwa afya ya maji, hivyo tunawasisituza wakulima watumie ambayo ni hai haiachi mabaki wala haiathiri udongo" amesema.

Sambamba na hilo amesema suala la masoko limezingatiwa kwa kiwango kikubwa kwani kuanzia masoko ya ndani hadi ya nje ya nchi yanaangalia sana mazao ambayo hayatumii pembejeo zenye kemikali.

Amebainisha kwamba, "ili kuifikia malengo ya Dira ya Maendeleo ya mwaka 2050, tunalazimika kuwa na watu wenye nguvu na afya iliyo bora, ukiachia mbali masoko hata sisi wenyewe inatupasa kuzitumia na kula vyakula salama" amesisitiza Chilewa.

Kwa upande wake Mgunduzi wa mbolea ya miamba, Donald Mwakamele, ameeleza kuwa mbolea hiyo imetengenezwa kwa kutumia miamba pekee bila kuchanganywa na kemikali yoyote, lengo likiwa kurejesha udongo katika uasilia wake na kuupatia virutubisho vyote muhimu pamoja na vitamini vinavyohitajika na mimea.

Mgunduzi wa mbolea ya Miamba kutoka kutoka Mkoani Songwe Donald Mwakamele akielezea kuhusu mbolea hiyo kwenye maadhimisho ya siku ya chakula Duniani yanayoendelea kufanyika kitaifa mkoani Tanga.

Mwakamele amebainisha kuwa tofauti na mbolea za kawaida zinazomlazimisha mkulima kununua kila msimu, mbolea hii ya miamba ina uwezo wa kudumu udongoni kwa muda wa miaka mitatu, hatua inayopunguza kwa kiasi kikubwa gharama za uzalishaji kwani mkulima ana uwezo wa kulima na kuvuna kwa kipindi chote hicho bila kuweka mbolea tena.

​"Kiwanda cha mbolea hiyo kilichopo mkoani Songwe tayari kimefunguliwa na kuanza uzalishaji, huku matokeo chanya yakianza kuonekana katika maeneo mbalimbali kama vile Moshi, Njombe, na Songea ambako mbolea hiyo imefanya vizuri katika kuboresha mazao na kurudisha madini halisi ya ardhi", amesema.

Wananchi mbalimbali wakiendelea kupata elimu katika maadhimisho ya siku ya chakula Duniani yanayoendelea kufanyika kitaifa mkoani Tanga katika viwanya vya Shule ya Sekondari Usagara.




Na Denis Chambi Tanga

WAKATI Serikali kupitia Wizara  ya Mambo ya ndani ikiendelea kutoa muda kwa wananchi wanaomiliki silaha kinyume na Sheria na kuwataka kuzirejesha kwa hiari Jeshi la Polisi Mkoa wa Tanga limesema kuwa mpaka sasa jumla ya silaha 69 zilizokuwa zikitumiwa kwenye shughuli mbalimbali zimesalimishwa.

Hayo yamebainishwa na Kamanda wa Jeshi la Polisi mkoa wa Tanga (ACP) Almachius Mchunguzi wakati akizungumza katika kipindi cha Radio Maarifa FM ambapo amesema wananchi Mkoani Tanga wameendelea kuitikia wito huo ikiwa silaha hizo ni pamoja na Magobole na Laifo  huku akiwasisitiza kuzingatia mwisho wa muda uliotolewa kuzirejesha kwa hiari ambapo itakuwa ni October 30,2026.

"Mpaka sasa silaha  69 aina ya Magobole na Laifo wananchi wamezisalimisha kupitia mikutano , ofisi za Serikali za Mitaa na vituo vya jeshi la Polisi muitikio umekuwa ni mkubwa lakini bado tunawaomba wale ambao wanaomiliki silaha kinyume cha sheria  waweze kuzisalimisha  ni vizuri sana watu wakakitumia kupitia hiki Cha msamaha"

Aidha Kamanda Mchunguzi amesema kuwa kwa kushirikiana na maafisa wa Jeshi la Polisi mkoani humo wameendelea na kampeni ya 'Sema na Kamanda' yenye lengo la kuongea na wananchi kupitia mikutano mbalimbali ya hadhara ambapo inatoa fursa ya kusikiliza kero, kupokea maoni na ushauri mbalimbali kutoka kwa wananchi lengo likiwa ni kuendelea kujenga ushirikiano wa pamoja  na kuimarisha hali ya ulinzi na usalama kwa wananchi na mali zao.

Amewataka wananchi kujitokeza kwenye mikutano hiyo ya hadhara ambayo inawapa fursa ya kuelezea changamoto zao, kutoa ushauri na maoni sambamba na kupata elimu kutoka Jeshi la Polisi  juu ya masuala ya usalama kuanzia ngazi ya jamii.

"Tumeshaanza kampeni ya Sema na Kamanda' maana yake ni Kamanda pamoja na waandamizi wake kutoka maofisini  kwenda kuongea nao katika nyanja za kupata ushauri katika masuala ya kiusalama , mapendekezo lakini na kusikiliza zile  kero ambazo zinahusiana na masuala ya kiusalama ambazo zinaweza zikasababisha watu kufanya jinai lengo kuu ni kuzuia uhalifu usitendeke" amesema Kamanda huyo.

Katika hatua nyingine Kamanda Mchunguzi amesema kuwa dhamana ambayo ni haki ya kisheria kwa kila mmoja hairuhusiwi kutoa au kupokea rushwa ili kupata huduma hiyo kwa wahalifu  akiwataka wananchi kutoa taarifa pale watakapotakiwa kutoa pesa ili wapatiwe dhamana.

Ameongeza kuwa kwa mkoa wa Tanga kumekuwa na migogoro ya mara kwa mara inayotokea baina ya wakulima na wafugaji wengi wao kujichukulia sheria mkononi na hatimaye kupelekea uvunjifu wa amani katika jamii ambapo amesema Jeshi la Polisi limeendelea kutoa elimu  kwa wananchi kufuata sheria pale panapotokea  makosa yeyote kwenye jamii.

"Migogoro ya wakulima na wafugaji imekuwa ikileta madhara  ya watu kuumizana na kuharibiana mali tumekuwa tukitoa elimu hasa ya watu kutokujichukulia sheria mkononi pale anapohisi amekosewa basi afuate utaratibu wa kisheria moja wapo ni kuripoti Jeshi la Polis na sisi tutashughulikia" amesema Kamanda huyo.

Pamoja na hayo ACP Mchunguzi amewasisitiza wananchi wote kwa ujumla mkoani humo kuonyesha uzalendo kwa Taifa katika kuhakikisha amani inalindwa na kutunzwa kuanzia ngazi ya familiya ambayo itawasaidia kushiriki katika shughuli za kiuchumi na kuwawezesha kujipatia kipato cha kila siku.





NA EMMANUEL MBATILO, PWANI

MKUU wa Wilaya ya Kisarawe, Petro Magoti, amewapongeza wanachama wa Umoja wa Maendeleo ya Kiluvya (KIUMA) kwa kudumisha umoja na mshikamano unaowawezesha kusaidiana katika changamoto za kijamii.

 

Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Kazi, Ajira na Mahusiano, Mhe. Deus Sangu (Watatu kulia), akipokea mfuko wenye machapisho mbalimbali yahusuyo utekelezaji wa majukumu ya Mfuko wa PSSSF, kutoka kwa Afisa Uhusiano wa Mfuko huo, Bi. Zaituni Hemed, alipotembelea banda la Mfuko katika Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa, yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa. Maonesho hayo yanafikia kilele leo, Oktoba 14, 2026.

Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Kazi, Ajira na Mahusiano, Mhe. Deus Sangu (katikati), akiwa katika picha ya pamoja na watumishi wa PSSSF alipotembelea banda la Mfuko huo katika Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa, yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa. Maonesho hayo yanafikia kilele leo, Oktoba 14, 2026.


Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Kazi, Ajira na Mahusiano, Mhe. Deus Sangu, akisaini kitabu cha wageni alipotembelea banda la PSSSF katika Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa.


Mwanachama wa PSSSF akipatiwa huduma na mtumishi wa Mfuko huo katika banda la PSSSF wakati wa Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa.


Mwanachama wa PSSSF akipatiwa huduma na mtumishi wa Mfuko huo katika banda la PSSSF wakati wa Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa.


Mwanachama wa PSSSF akipatiwa huduma na mtumishi wa Mfuko huo katika banda la PSSSF wakati wa Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa.


Mwanachama wa PSSSF akipatiwa huduma na mtumishi wa Mfuko huo katika banda la PSSSF wakati wa Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa.


Sumbawanga, Oktoba 

Na Mwandishi Wetu, Sumbawanga

Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Kazi, Ajira na Mahusiano, Mhe. Deus Sangu, ameupongeza Mfuko wa Hifadhi ya Jamii kwa Watumishi wa Umma (PSSSF) kwa juhudi zinazofanywa katika kuboresha huduma na kuhakikisha wanachama na wastaafu wanapata mafao yao kwa wakati.

Mhe. Sangu ametoa pongezi hizo Oktoba 13, 2026, alipotembelea banda la PSSSF katika Maonesho ya Maadhimisho ya Wiki ya Vijana Kitaifa, yanayofanyika katika Viwanja vya Shule ya Msingi Ndua, Manispaa ya Sumbawanga, mkoani Rukwa. Maonesho hayo yanafikia kilele leo, Oktoba 14, 2026.

“Hongereni, mnafanya kazi nzuri sana, endeleeni hivyo hivyo. Kabla ya kuja hapa, nilifungua semina ya wastaafu watarajiwa wa PSSSF na kuwaeleza kuwa chini ya Serikali ya Awamu ya Sita inayoongozwa na Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, Mfuko umeimarika na unaendelea kutekeleza majukumu yake kwa ufanisi, ikiwemo kulipa mafao kwa wakati. Hivyo, endeleeni kufanya kazi nzuri ili wastaafu wetu waendelee kufurahia huduma za Mfuko wao,” alisema Mhe. Sangu.

Aidha, Mhe. Sangu alielezwa kuwa PSSSF inashiriki maonesho hayo kwa lengo la kuwafikia wanachama na wananchi kwa ujumla, kutoa elimu kuhusu hifadhi ya jamii na kuwahudumia wanachama, wakiwemo wastaafu.

Kupitia maonesho hayo, PSSSF inaendelea kutoa elimu kuhusu umuhimu wa hifadhi ya jamii, maandalizi ya kustaafu na huduma mbalimbali zinazotolewa na Mfuko. Vilevile, maonesho hayo yanatoa fursa kwa wananchi kufahamu maboresho yaliyofanyika katika mifumo ya utoaji huduma na mafao, hatua inayolenga kurahisisha upatikanaji wa huduma kwa wanachama.

Mwisho.

 


NAIBU Waziri wa Mawasiliano na Teknolojia ya Habari, Dk. Switbert Mkama, amezitaka nchi wanachama wa Jumuiya ya Afrika Mashariki (EAC) kuimarisha mifumo ya kidijitali, miundombinu ya usafirishaji na ushirikiano wa kikanda ili kurahisisha biashara za mtandaoni na kuongeza ufanisi wa huduma za posta.

Akizungumza jana jijini Arusha wakati wa ufunguzi wa Jukwaa la Tano la Posta na Usafirishaji Afrika Mashariki, lililofanyika kuanzia Oktoba 14 hadi 16, 2026, Dk. Mkama alisema ukuaji wa biashara za mtandaoni unahitaji mifumo bora ya posta, huduma za malipo zinazopatikana kwa urahisi, gharama zilizo wazi na uhakika wa kufikishwa kwa bidhaa kwa wateja.

Alisema huduma za posta zinapaswa kupatikana kwa wananchi wote, wakiwemo wanaoishi maeneo ya vijijini, akizitaka nchi wanachama kuimarisha mifumo ya malipo na usafirishaji inayoweza kuunganishwa, kuboresha miundombinu na kuoanisha viwango vya teknolojia pamoja na mafunzo ya kitaaluma ili kuleta mageuzi katika sekta hiyo.

“Mitandao ya huduma za posta inafikia jamii mbalimbali katika ukanda huu, ikiwemo maeneo ya vijijini na yale ambayo hayajafikiwa vya kutosha na huduma hizo. Hali hii inafanya posta kuwa msingi muhimu wa kukuza biashara za mtandaoni na kuwawezesha wananchi kushiriki katika uchumi wa kidijitali,” alisema.

Dk. Mkama pia alisisitiza umuhimu wa kuimarisha Mfumo wa Anwani za Makazi na Postikodi (APM), akieleza kuwa anwani sahihi na za kuaminika ni muhimu katika kurahisisha usafirishaji wa vifurushi, kupanga njia za usafirishaji na kuboresha utoaji wa huduma kwa wananchi.

Alisema uzoefu wa Tanzania katika kutekeleza mfumo huo unaonesha umuhimu wa kutambua anwani za makazi ili kuboresha shughuli za posta na huduma nyingine zinazotegemea usafirishaji wa bidhaa.

Aidha, alizitaka serikali na mamlaka za udhibiti kuweka mazingira rafiki kwa ubunifu na uwekezaji katika sekta ya posta, huku zikilinda haki za walaji, kuimarisha ushindani wa haki na kuhakikisha usalama pamoja na uaminifu wa huduma za kidijitali.

Kwa upande wake, akimwakilisha Mkurugenzi Mkuu wa Mfuko wa Mawasiliano kwa Wote (UCSAF), Mulembwa Denis Munaku, Dk. Peter Kihogo alisema mfuko huo unaendelea kusaidia mageuzi katika sekta ya posta nchini kupitia uwekezaji katika miundombinu ya mawasiliano, vifaa vya kidijitali na upanuzi wa huduma za posta katika maeneo ya vijijini na maeneo mengine ambayo hayajafikiwa vya kutosha.

Dk. Kihogo alisema tangu kuanzishwa kwake mwaka 2006, UCSAF imechangia kupanua upatikanaji wa huduma za mawasiliano, hatua inayosaidia kukuza biashara za mtandaoni na kuboresha upatikanaji wa huduma za posta.

Alieleza kuwa hadi Juni 2026, mtandao wa mawasiliano ya simu wa kizazi cha nne (4G) ulikuwa umefikia asilimia 94 ya wananchi, akibainisha kuwa upanuzi wa mawasiliano ni muhimu katika kuimarisha huduma za kidijitali na usafirishaji wa vifurushi.

Alisema UCSAF pia imeunga mkono uboreshaji wa shughuli za posta kwa kusambaza vifaa zaidi ya 500 vya kidijitali vinavyoshikiliwa kwa mkono, vinavyojulikana kama Personal Digital Assistants (PDAs), kwa ajili ya kurahisisha usambazaji wa vifurushi na uingizaji wa taarifa za wateja katika mifumo ya posta.

Aidha, mfuko huo ulitoa kompyuta 100 kwa ajili ya kuboresha shughuli za posta katika maeneo ya vijijini na mashine 50 za kunakili nyaraka zinazoshikiliwa kwa mkono ili kuboresha huduma katika madawati ya mapokezi.

Dk. Kihogo aliongeza kuwa katika mwaka wa fedha 2026/2027, UCSAF imepanga kujenga majengo 31 ya ofisi za posta vijijini ili kuongeza upatikanaji wa huduma hizo kwa jamii ambazo hazijafikiwa vya kutosha.

Alisema mfuko huo pia unatathmini gharama zinazotumiwa na Shirika la Posta Tanzania katika kutoa huduma za posta kwa wote ili kuishauri serikali kuhusu namna ya kuimarisha utoaji wa huduma hizo nchini kote.

Vilevile, UCSAF inaandaa utafiti wa awali kuhusu huduma za posta na usafirishaji wa vifurushi ili kusaidia kupanga na kuelekeza uwekezaji wa baadaye katika sekta hiyo.

Alisisitiza kuwa ushirikiano kati ya UCSAF, waendeshaji wa huduma za posta na usafirishaji wa vifurushi, watoa huduma za mawasiliano na wadau wengine ni muhimu katika kupunguza pengo la upatikanaji wa mawasiliano na kuimarisha biashara za mtandaoni pamoja na huduma za usafirishaji katika Afrika Mashariki.

Wakati huo huo, Mkuu wa Wilaya ya Arumeru, Neema Lugangira, aliyemwakilisha Mkuu wa Mkoa wa Arusha, Amos Makalla, alisema Mkoa wa Arusha umependekezwa kuwa eneo la majaribio kwa ajili ya kuanzisha na kuimarisha huduma za posta za kidijitali nchini, kwa lengo la kuweka mfano ambao mikoa mingine na nchi za Afrika Mashariki zinaweza kujifunza.

Alisema pendekezo hilo linalenga kubadilisha ofisi za posta kuwa vituo vya kisasa vya huduma vinavyowaunganisha wananchi na wafanyabiashara na huduma za biashara za mtandaoni, malipo ya kidijitali, huduma za serikali mtandao na mifumo ya kisasa ya usafirishaji.

Lugangira alisema Arusha ina nafasi nzuri ya kuongoza utekelezaji wa mpango huo kutokana na shughuli zake za utalii, mikutano ya kimataifa, mauzo ya mazao ya kilimo nje ya nchi na kukua kwa jumuiya ya wafanyabiashara.

“Kufanya Arusha kuwa eneo la majaribio kutatoa fursa ya kuonesha namna teknolojia inavyoweza kuboresha huduma za posta, kurahisisha upatikanaji wa masoko na kuongeza ufanisi katika usafirishaji wa bidhaa,” alisema.

Alisisitiza kuwa Tanzania inapaswa kuachana na mijadala pekee kuhusu mustakabali wa huduma za posta na kuelekeza nguvu katika kutekeleza mifumo ya kisasa itakayowaletea wananchi na wafanyabiashara manufaa yanayoonekana.

Aidha, alipendekeza mageuzi ya kidijitali katika huduma za posta yajumuishwe kwenye maazimio ya jukwaa hilo ili yaweze kutekelezwa na wadau husika, akisema hatua hiyo inaweza kuifanya Arusha kuwa mfano kwa mikoa mingine nchini, Afrika Mashariki na bara la Afrika kwa ujumla.








Na Denis Chambi Tanga,

WANANCHI wameshauriwa kuwa na desturi ya kunywa maziwa mara kwa mara ili kuweza kuimarisha afya zao kutokana na Madini, vitamini na virutubisho mbalimbali vinavyopatikana ndani yake hali ambayo itasaidia pia kuimarisha afya ya akili.

Wito huo umetolewa na Meneja masoko kutoka Bodi ya maziwa Tanzania Joseph Semu wakati akieleza hali ya uzalishaji wa maziwa kwa sasa mbele ya Naibu katibu mkuu Wizara  ya Kilimo Profesa Petter Msoffe wakati alipotembelea Banda lao katika maadhimisho ya chakula Duniani yanayofanyika kitaifa mkoani Tanga ambapo amesema kuwa  hali ya unywaji wa maziwa kwa wananchi ipo chini ukilinganisha na kiwango kinachotakiwa kwa mwaka

"Hali ya uzalishaji wa maziwa kwa sasa ni Lita Bilion 4.2 wakati mahitaji ni Lita Bilion 13 tuko chini na hatua zinaendelea kufanyika ikiwemo Serikali kupitia mradi mkubwa  wa mageuzi ya tathnia ya maziwa nchini ambao utakuja kuongeza uzalishaji wa kuboresha mifumo ya ukusanyaji na uchakataji wa maziwa nchini kwa kuboresha vituo ambavyo vinatumika kuimarisha mifugo  ili waweze kupatikana N'gombe bora lengo pia ni kumpunguzia mfugaji gharama za ufugaji anazotumia " amesema.

Semu amesema kuwa kwa wastani mtu kwa mwaka anatakiwa kutumia Lita 200 lakini kiwango hicho kipo chini ambapo kwa sasa zinatumika Lita 75 pekee hali ambayo wananchi wanapaswa kuhamasika zaidi.

Afisa Masoko kutoka Bodi ya Maziwa Tanzania Joseph Semu akitoa elimu ya unywaji wa maziwa kwa watoto wakati walipotembelea Banda lao kwenye maadhimisho ya siku ya chakula Duniani yanayoendelea kufanyika Mkoani Tanga 

"Tunahamasisha wananchi kuendeleza utamaduni wa kupenda kunywa maziwa zipo faida nyingi ambazo zinaambatana na unywaji wa maziwa, ndani ya maziwa kuna Madini, protini na Kila aina ya virutubisho vinavyosaidia mwili wa binadamu na kustawisha afya ya akili ndio maana tunahamasisha katika familia angalau kwa mtoto Kila anapopata chakula asikose glasi ya maziwa" amesema Semu.

Meneja huyo ameeleza kuwa Hadi kufika hasa Tanzania ina jumla ya vituo 275 vya kukusanya maziwa  usindikaji wa maziwa ukiongezeka kwa mwaka hadi Lita Milioni 101.5 wakati uwekezaji tukiendelea kukua na kufikisha viwanda 187 uzalishaji ukiongezeka na kufikia Bilion 4.2.
Naibu katibu mkuu Wizara ya Kilimo Profesa Petter Msoffe (kushoto) akizungumza na Meneja masoko kutoka Bodi ya maziwa Tanzania Joseph Semu wakati alipotembelea Banda lao kwenye maadhimisho ya siku ya chakula Duniani yanayofanyika Kitaifa mkoani Tanga.

"Mpaka sasa vituo vya kukusanya maziwa vimefikia 275 nchini kote ambako Hawa wachakataji wanakwenda kuchukua na kupeleka kwenye viwanda  lakini pia usindikaji wa maziwa umeongezeka  mpaka sasa tunasindika wastani wa Lita Milion 101 lakini hata viwanda vyenyewe vimeendelea kuongezeka nchini vikubwa na vidogo Hadi kufikia 187"

Kwa upande wake Afisa mauzo na  masoko kutoka Kiwanda cha Maziwa cha Tanga Fresh  Nassoro Mkutu amesema kuwa wanaendelea kuboresha bidhaa hiyo ambayo  imekuwa ikitumika ndani na nje ya nchi ili kuwavutia zaidi wateja.

Afisa Masoko kutoka Kiwanda cha Maziwa cha Tanga Fresh Nassoro Mkutu (kulia) akitoa maelezo kwa Naibu katibu mkuu Wizara ya Kilimo Profesa Petter Msoffe wakati alipotembelea Banda lao kwenye maadhimisho ya siku chakula Duniani yanayofanyika kitaifa mkoani Tanga 

"Tunaendelea kupambana kama Tanga Fresh kuhakikisha ubora wa maziwa yetu unabaki kama ilivyokuwa siku zote ili bidhaa zetu ziendelee kupendwa ndani na nje ya nchi" amesema Afisa huyo.


 
Miss Shinyanga 2026 Norah Eustadius Justas
Miss Shinyanga 2026 Norah Eustadius Justas

KAHAMA, SHINYANGA – 11 OKTOBA 2026

Mlimbwende Norah Eustadius Justas kutoka Wilaya ya Kishapu ametwaa rasmi taji la MISS SHINYANGA 2026 katika fainali iliyofanyika Zakaria Hall – Miligo, Kahama, chini ya uratibu wa HOLYSMILE.
Naibu Katibu Mkuu Wizara ya Kilimo Prof. Peter Msoffe Oktoba 13,2026 ameongoza zoezi la ugawaji maziwa kwa wanafunzi wa shule za msingi na zile za mahitaji maalum zilizopo Halmashauri ya jiji la Tanga na ila ya Mkinga mkoani Tanga.

 


Na: OWM – TAMISEMI, Kalambo - Rukwa


‎Mke wa Hayati Baba wa Taifa, Mama Maria Nyerere leo Oktoba 13 2026, amezindua rasmi Daraja la Maria Nyerere lililopo mto Kalambo katika barabara ya Kasitu-Nondo lenye thamani ya shilingi bilioni 4.7 ambao limejengwa na Serikali kupitia Wakala ya Barabara za Vijijini na Mijini (TARURA).

‎Akizungumza katika hafla ya uzinduzi wa daraja hilo, Mama Maria Nyerere amemshukuru Mhe. Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan na wananchi wa Kalambo kwa kumpatia heshima ya kulizindua daraja ambalo limepewa jina lake, daraja ambalo limeimarisha miundombinu ya usafiri na usafirishaji, kurahisisha mawasiliano na kuimarisha upatikanaji wa huduma kwa wananchi.

Naye, ‎ Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu – Tawala za Mikoa na Serikali za Mitaa (OWM–TAMISEMI), Mhe. Prof. Riziki Shemdoe, amemshukuru Mhe. Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kwa kuridhia kiasi cha shilingi billioni 4.7 zitumike katika ujenzi wa daraja hilo lenye urefu wa mita 80, kina cha mita 7 na upana wa mita 10.5 ambalo linalounganisha kata ya Sopa na Mpombwe katika wilaya ya Kalambo mkoani Rukwa.

“Namshukuru Mhe. Rais kwa kuamua daraja hili liitwe jina la Mama Maria Nyerere na namshukuru sana Mama Maria Nyerere kwa kukubali daraja hili liitwe jina lake pamoja na kukubali ombi la kuja kulizindua rasmi, ili  kuchochea uchumi na kufungua fursa kwa wananchi wa Kalambo na nchi jirani hususan katika shughuli za usafiri na usafirishaji,” ameeleza Prof. Shemdoe.

Kwa upande wake, Mbunge wa Jimbo la Kalambo Mhe. Edfonce Kanoni amesema daraja hilo ni kiungo cha uchumi katika Jimbo la Kalambo kwani kutoka lilipo ukitembea kilomita 22 linawaunganisha wananchi na fursa ya mpaka wa Zambia ambao una maporoko makubwa ya Kalambo Falls ya kihistoria yenye urefu wa mita 200 kutoka juu, hivyo litachochea uchumi lakini ni fursa kwa wananchi wa nchi hiyo jirani kulitumia kiuchumi.

Mwenyekiti wa Kijiji cha Kasitu Bw. John Sizo amempongeza Mhe. Rais kwa kuwezesha ujenzi wa daraja hilo, ambalo kabla ya kujengwa lilikuwa ni chanzo cha vifo vya wananchi wa kijiji chake na kuongeza kuwa, anashukuru ujenzi wa daraja hilo limewawezesha kumuona Mama Maria Nyerere, Mke wa Hayati Baba wa Taifa Mwalimu Julius Kambarage Nyerere.

Diwani wa Kata ya Mpombwe Mhe. Paulo Kasitu amesema, daraja hilo limekuwa ni mkombozi wa kata za kata ya Sopa na Mpombwe kwani kabla ya kukamilika kwa ujenzi wa daraja hilo wamepoteza akina mama wengi sana na kuongeza kuwa binafsi ameshuhudia vifo kwa akina mama wapatao saba.

Aidha, Mwenyekiti wa Halmashauri ya Kalambo Mhe. Leopard Mbita amemshukuru Mhe. Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kwa kumleta Mama Maria Nyerere Kalambo na hatimaye kuwapatia fursa wananchi  kumshuhudia mama ambaye ni chanzo cha taifa kuishi kwa Amani kutokana ushauri mzuri aliokuwa akimpatia Hayati Baba wa Taifa Mwalimu Julius Kambarage Nyerere.

Daraja hilo lililozinduliwa leo, lilipewa jina la Maria Nyerere na Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan wakati wa ziara yake ya kikazi mkoani Rukwa mwaka 2024.