Mkuu wa Chuo cha Uhasibu Arusha (IAA), Prof. Eliamani Sedoyeka, amesema matumizi sahihi ya Akili Unde (AI) yanaweza kuboresha elimu na tafiti kwa kuwasaidia wanafunzi na watafiti kubaini mapengo ya tafiti (research gaps), kupata mwelekeo wa utafiti na kuongeza ubora wa kazi zao, akisisitiza kuwa teknolojia hiyo inapaswa kutumiwa kwa kuzingatia uadilifu na maadili ya kitaaluma.

Akizungumza katika kongamano la kitaaluma lililofanyika IAA, Kampasi ya Dar es Salaam, na kurushwa kwa njia ya mtandao katika kampasi nyingine, Prof. Sedoyeka amesema AI ni nyenzo muhimu katika kuimarisha utafiti, ikiwa itatumika kwa lengo la kuongeza maarifa na ujuzi badala ya kuchukua nafasi ya uwezo wa mwanafunzi kufikiri na kufanya kazi mwenyewe.

Prof. Sedoyeka amesema hayo huku akieleza kuwa makongamano ya kitaaluma yanayoandaliwa na IAA, yanatoa fursa kwa wanafunzi wa Shahada ya Uzamili kuwasilisha, kujadili, kutetea na kuchapisha matokeo ya tafiti zao, akiweka wazi kuwa kongamano hilo la siku mbili limewakutanisha wanafunzi na wataalamu kutoka fani mbalimbali ili kuwapa washiriki nafasi ya kuwasilisha kazi zao, kupata maoni ya kitaalamu na mwongozo wa kuboresha tafiti kabla ya kuzichapisha.

“Mwanafunzi anapokamilisha utafiti anatakiwa kuandika andiko la kitaaluma (research paper). Ili kuhitimu, anatakiwa pia kuhakikisha andiko lake linachapishwa. Sasa ili kuwapa wanafunzi wote fursa ya kuwasilisha, kutetea na kuchapisha tafiti zao, tunaandaa makongamano haya ya kitaaluma,” amesema Prof. Sedoyeka.

Hata hivyo, Prof. Sedoyeka amesisitiza kuhusu matumizi ya AI, akisema teknolojia hiyo haipaswi kuonekana kama tatizo iwapo inamsaidia mwanafunzi kupata maarifa na ujuzi unaohitajika kufikia malengo ya kitaaluma, huku akihimiza matumizi yake kwa kuzingatia sheria na maadili ya kitaaluma.

Kwa upande wao, baadhi ya wanafunzi wa Shahada ya Uzamili walioshiriki kuwasilisha tafiti zao katika kongamano hilo, akiwemo Shalfan Zuberi na Imtithal Salum Tawfiq, wamesema wanazingatia uhalisi na ubora wa tafiti zao kabla ya kuziandaa kwa ajili ya kuchapishwa, wakieleza kuwa tafiti walizowasilisha zinalenga kutatua changamoto mbalimbali zinazoikabili jamii, hususan katika sekta za mawasiliano, uchukuzi na miundombinu.













By: PMO - RALG, Nairobi – Kenya


The Minister of State, Prime Minister’s Office – Regional Administration and Local Government (PMO–RALG), Hon. Prof. Riziki Shemdoe, has reaffirmed Tanzania’s unwavering commitment to strengthening regional integration through effective and collaborative local governance, emphasizing that Local Governments must remain at the centre of East African integration and sustainable development.

Speaking on 4th November 2026 during the East Africa Local Government Forum (EALGF) in Nairobi, Kenya, Prof. Shemdoe highlighted Tanzania’s commitment to the Forum as a strategic platform for knowledge sharing, mutual learning, exchange of experiences, and collective action aimed at strengthening local governance across the East African Community (EAC). He assured member states that Tanzania remains a reliable partner in advancing the Forum’s objectives and regional cooperation agenda. 

"Tanzania remains a dependable partner in advancing the Forum’s objectives and regional cooperation agenda. You can count on Tanzania," Prof. Shemdoe emphasized.

He further reaffirmed Tanzania’s readiness to deepen collaboration with all EAC Ministries responsible for Local Government, underscoring the country’s commitment to sharing experiences, learning from regional best practices, and supporting joint initiatives aimed at strengthening local governance systems and improving service delivery across the Community.

On institutional strengthening, Prof. Shemdoe expressed Tanzania’s strong support for fast-tracking outstanding strategic priorities, particularly the approval of the EACLGA Corporate Strategic Plan 2026–2031 and the development of a sustainable funding strategy. He noted that these instruments are essential in providing the Forum with clear strategic direction, institutional autonomy, and sustainable resources to effectively fulfil its mandate and deliver meaningful results for the people of East Africa.

In recognition of leadership and continuity, Prof. Shemdoe congratulated the outgoing Chairperson for exemplary leadership and dedicated service to the Forum, while warmly welcoming the incoming Chairperson. He assured the new leadership of Tanzania’s full support, alongside that of PMO–RALG, in advancing the Forum’s mission and strengthening cooperation among Local Governments across East Africa.

Tanzania’s reaffirmed commitment underscores its determination to contribute to a united, integrated, and prosperous East Africa, where strong Local Governments serve as engines of inclusive development, effective public service delivery, and improved livelihoods. Through sustained regional cooperation, Tanzania continues to champion a people-centred integration agenda that places Local Governments at the forefront of the East African Community’s development.

The East Africa Local Government Forum (EALGF) was graced by the Chief Guest, H.E. Dr. Musalia Mudavadi, Prime Cabinet Secretary and Cabinet Secretary for Foreign and Diaspora Affairs of the Republic of Kenya.














 

Na. WMA - DODOMA,

Wakala wa Vipimo (WMA) imesema matumizi ya vipimo sahihi ni msingi muhimu wa kuimarisha uzalishaji viwandani, kulinda haki za wafanyabiashara na walaji, na kuongeza ushindani wa bidhaa za Tanzania katika masoko ya ndani na nje.

Kauli hiyo imetolewa wakati wa uzinduzi wa Sera ya Maendeleo Endelevu ya Viwanda ya Mwaka 2025 na Sera ya Maendeleo ya Wajasiriamali Wadogo na wa Kati ya Mwaka 2003 (Toleo la 2025), uliofanywa na Waziri Mkuu wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Mwigulu Lameck Nchemba, katika Ukumbi wa Mikutano wa Jakaya Kikwete (JKCC), jijini Dodoma.

Akizungumza katika tukio hilo, Afisa Mtendaji Mkuu wa WMA, Bw. Alban Kihulla, amesema vipimo sahihi vinajenga uaminifu katika biashara kwa kuhakikisha wanunuzi wanapata kiasi cha bidhaa kinacholingana na thamani ya fedha wanazolipa.

Amesema WMA inatekeleza jukumu hilo kwa kukagua bidhaa zilizofungashwa zinazozalishwa nchini pamoja na zinazoagizwa kutoka nje ya nchi kupitia bandari na vituo vya mipakani, ili kuhakikisha kuwa uzito au ujazo ulioainishwa kwenye vifungashio unalingana na kiasi halisi cha bidhaa kilichomo.

“Mnunuzi wa ndani au wa nje ya nchi anapochukua bidhaa yenye nembo ya Made in Tanzania, anatakiwa kupata kile hasa kilichoandikwa kwenye kifungashio. Hiyo ndiyo kazi yetu, na ndiyo sababu tunaziona sera hizi kama fursa ya kuimarisha imani kwa bidhaa za Kitanzania,” amesema Bw. Kihulla.

Ameeleza kuwa WMA pia hushirikiana na taasisi na mashirika ya vipimo ya kikanda na kimataifa katika kuimarisha ulinganifu wa vipimo na kusaidia kupunguza vikwazo vya biashara vinavyohusiana na vipimo.

Akizungumzia biashara ya mazao, amesema WMA inaendelea kuhakiki mizani inayotumika katika vituo vya ununuzi na viwanda vya usindikaji ili kuhakikisha wakulima wanapimiwa kwa usahihi na kulipwa kulingana na uzito halisi wa mazao yao.

“Mkulima anapouza korosho, kahawa au pamba, mizani inayotumika lazima iwe sahihi ili alipwe kwa uzito halisi wa mazao yake. Tunaendelea kuhakiki mizani katika vituo vya ununuzi na viwanda vya usindikaji, na kupambana na ufungashaji wa lumbesa unaomnyima mkulima haki yake,” amesema.

Kwa upande wa wajasiriamali wadogo na wa kati, amesema matumizi ya vipimo sahihi huwasaidia kufungasha bidhaa kwa kiasi kilichoainishwa, kudhibiti upotevu na kujenga uaminifu kwa wateja.

Amesema WMA inaendelea kutoa elimu kupitia njia mbalimbali, zikiwemo redio na televisheni, ili kuwawezesha wajasiriamali na wafanyabiashara kuelewa na kuzingatia matakwa ya vipimo katika shughuli zao. Wakala pia hutumia klabu za vipimo mashuleni kujenga uelewa wa matumizi ya vipimo sahihi tangu umri mdogo.

Aidha, amesema ukuaji wa viwanda na uwekezaji unaongeza mahitaji ya huduma za vipimo, ikiwemo uhakiki wa mizani, mita za umeme na mita za gesi asilia, pamoja na idhini za miundo ya vipimo vinavyokusudiwa kutumika katika shughuli zinazodhibitiwa kisheria.

Ameongeza kuwa WMA inaendelea kuboresha mifumo ya kidijitali ili kurahisisha upatikanaji wa huduma, sambamba na kuimarisha ukaguzi wa bidhaa zinazozalishwa nchini na zinazoagizwa kutoka nje, pamoja na uhakiki wa vipimo vinavyotumika viwandani na katika biashara.

“Tunawaomba wananchi wahakikishe mizani na vipimo wanavyotumia vina alama ya uhakiki ya WMA, na watoe taarifa pale wanapoona kipimo kisicho sahihi. Kipimo sahihi ni haki ya kila mwananchi,” amesisitiza.

WMA ni miongoni mwa taasisi zilizo chini ya Wizara ya Viwanda na Biashara zilizoshiriki maonesho na kongamano lililoambatana na uzinduzi huo. Wananchi na wafanyabiashara waliotembelea banda la Wakala walipata elimu kuhusu matumizi ya vipimo sahihi na huduma zinazotolewa na WMA.

Sera hizo zinalenga kuimarisha maendeleo ya viwanda na ujasiriamali kwa kuongeza uzalishaji, thamani ya malighafi za ndani, fursa za ajira na upatikanaji wa mitaji na masoko kwa wajasiriamali, ikiwa ni sehemu ya juhudi za kufikia malengo ya Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

 


 Ataka mianya ya sheria inayokwamisha matumizi yake irekebishwe

Asisitiza kuheshimiwa kwa sekta binafsi na mitaji ya wawekezaji


WAZIRI MKUU Dkt. Mwigulu Nchemba amezitaka taasisi za umma kutumia bidhaa zinazozalishwa nchini katika ujenzi, ununuzi wa samani na mahitaji mengine, akisisitiza kuwa hatua hiyo ni muhimu katika kukuza viwanda, kulinda ajira na kuongeza mapato ya Taifa.

Ametoa maelekezo hayo leo (Jumatano, Novemba 4, 2026), wakati akimwakilisha Mheshimiwa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan katika uzinduzi wa Sera ya Maendeleo Endelevu ya Viwanda ya Mwaka 2025 na Sera ya Maendeleo ya Jasiriamali Ndogo na za Kati ya Mwaka 2003 (Toleo la Mwaka 2025), katika Ukumbi wa Jakaya Kikwete, Dodoma.

“Na jambo hili lianzie serikalini. Hata serikalini tunajenga majengo, tutumie bidhaa zinazozalishwa hapa nchini,” amesema.

Dkt. Mwigulu ametaja vioo, nondo, marumaru na samani kuwa miongoni mwa bidhaa zinazozalishwa nchini ambazo taasisi za umma zinapaswa kutumia, akisisitiza kuwa Serikali lazima iongoze kwa vitendo katika kutekeleza sera inazozitunga.

“Tumeweka sera, kwa hiyo lazima tuyaishi maneno yetu,” amesema.

Aidha, Waziri Mkuu ametaka sheria ziangaliwe na kurekebishwa iwapo zina mianya inayokwamisha matumizi ya bidhaa za ndani au kutoa nafasi ya kukwepa utekelezaji wa maelekezo hayo.

Amesema jitihada za kujenga viwanda haziwezi kuleta matokeo yaliyokusudiwa ikiwa bidhaa zinazozalishwa hazitumiki, kwa kuwa kukosekana kwa soko kunapunguza uzalishaji, ajira na mapato.

“Tutumie bidhaa zinazozalishwa nchini kwa kujiamini, kufurahia na kujivunia, ili kulinda viwanda vyetu, ajira na mapato ya nchi yetu, pamoja na kukuza uchumi,” amesema.

Katika hatua nyingine, Dkt. Mwigulu amewataka watendaji wa Serikali kubadili mtazamo kuhusu sekta binafsi na kuitambua kuwa mshirika muhimu katika kujenga uchumi unaojitegemea.

Amesisitiza umuhimu wa kuheshimu mitaji na uwekezaji, pamoja na kuendeleza mazingira yanayoiwezesha sekta binafsi kushiriki kikamilifu katika maendeleo ya nchi.

Kuhusu utekelezaji wa sera zilizozinduliwa, Dkt. Mwigulu ameielekeza Wizara ya Viwanda na Biashara kuandaa mikakati thabiti, kufanya ufuatiliaji na tathmini, pamoja na kushirikiana na wizara za kisekta na sekta binafsi kuhakikisha malengo yanafikiwa.

Pia, ameitaka wizara kusimamia na kuratibu minyororo ya thamani ili kuwezesha jasiriamali ndogo na za kati kuzalisha malighafi na kutoa huduma zinazohitajika viwandani.

Akifikisha salamu za Mheshimiwa Rais, Waziri Mkuu amesema Serikali itaendelea kuimarisha mazingira ya biashara na uwekezaji, pamoja na kuboresha miundombinu ya nishati, maji, barabara na reli ili kuongeza uwezo wa viwanda kushindana katika masoko ya kikanda na kimataifa.

Kwa upande wake, Waziri wa Viwanda na Biashara, Judith Kapinga, amesema wizara imeandaa mkakati wa utekelezaji wa miaka kumi wenye shabaha za kila mwaka, ambazo zitafuatiliwa na kutathminiwa ili kuhakikisha sera hizo zinaleta matokeo.

Amesema utekelezaji huo utawapa nafasi jasiriamali ndogo na za kati na kupanua masoko ya bidhaa zinazozalishwa nchini, hususan katika masoko ya kikanda na Afrika.

Naye Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais, Mipango na Uwekezaji, Profesa Kitila Mkumbo, amesema sera hizo zinaendana na Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050 na ni nyenzo muhimu za utekelezaji wake.

“Tusije tukatoka hapa tukasherehekea tumepata sera. Sherehe kubwa ni kuibadilisha sera hii kuwa maisha bora kwa Watanzania,” amesema.













 

Meneja wa Mfuko wa PSSSF Kanda ya Kati, Bw. Lulyaya Sayi (Aliyesimama) akizungumza katika hafla ya kukabidhi mradi wa kisima Cha maji katika Shule ya Sekondari Kimaghai A, Wilayani Mpwapwa jijini Dodoma Novemba 4, 2026.

Kaimu Mkurugenzi wa Halmashauri ya Wilaya ya Mpwapwa, Bw. Ally Akida (Wapili kushoto), Meneja wa Mfuko wa PSSSF Kanda ya Kati, Bw. Lulyalya Sayi (Wanne kushoto), na Mkuu wa Shule ya Sekondari Kimaghai A, Bi. Eudia Medaa (Watano kushoto) na baadhi ya viongozi wa wilaya na walimu wa shule hiyo, wakiungana kuzindua, mradi wa maji uliofadhiliwa na Mfuko wa PSSSF katika hafla ya uzinduzi iliyofanyika shuleni hapo Novemba 4, 2026

Kaimu Mkurugenzi wa Halmashauri ya Wilaya ya Mpwapwa, Bw, Ally Akida (Aliyesimama) akizungumza katika hafla ya kukabidhi mradi wa kisima Cha maji uliofadhiliwa na Mfuko wa PSSSF katika Shule ya Sekondari Kimaghai A, jijini Dodoma. Hafla hiyo imefanyika Novemba 4, 2026.

Meneja wa PSSSF Kanda ya Kati, Bw, Lulyaya Sayi, Kaimu Afisa Elimu wa Halmashauri ya mji Dodoma Bw, Yasin Mponda, Mkuu wa Shule ya Msingi Uhuru wakishuhudia uwepo wa maji kwa uhakika baada ya kukamilika kwa mradi huo katika Shule ya Msingi Uhuru.
Picha ya pamoja ikionyesha Meneja wa PSSSF Kanda ya Kati, Bw. Lulyaya Sayi, Kaimu Afisa Elimu wa Halmashauri ya Mji wa Dodoma, Bw. Yassin Mponda, Mkuu wa Shule ya Msingi Uhuru, Bi. Agatha Mosha, pamoja na watumishi, wazazi, na wanafunzi waliohudhuria katika uzinduzi wa mradi wa maji katika Shule ya Msingi Uhuru.
Kaimu Afsa Elimu wa Halmashauri ya Mji wa Dodoma, Bw, Yasin Mponda akizungumza katika hafla ya kukabidhi mradi mradi wa kisima Cha maji katika Shule ya Msingi Uhuru, Dodoma.

Meneja wa PSSSF Kanda ya Kati, Bw, Lulyaya Sayi akizungumza katika hafla ya kukabidhi mradi wa kisima Cha maji katika Shule ya Msingi Uhuru.


*Miradi Kunifaisha zaidi ya Watu 1000

*Wanafunzi Waanzisha Bustani Kuboresha Lishe

Mfuko wa Hifadhi ya Jamii kwa Watumishi wa Umma (PSSSF) umekabidhi miradi miwili ya visima vya maji vyenye thamani ya Shilingi milioni 55 katika Shule ya Sekondari Kimaghai, Mpwapwa, na Shule ya Msingi Uhuru, jijini Dodoma, inayotarajiwa kunufaisha zaidi ya watu 1,000.

Akizungumza wakati wa makabidhiano ya mradi wa Kimaghai A, Kaimu Mkurugenzi Mtendaji wa Halmashauri ya Wilaya ya Mpwapwa, Bw. Ally Akida, aliishukuru PSSSF kwa kutatua changamoto ya muda mrefu ya maji, akieleza kuwa mradi huo utanufaisha zaidi ya watu 600.

Naye Kaimu Afisa Elimu wa Jiji la Dodoma, Bw. Yasin Mponda, aliipongeza PSSSF kwa kukubali  ombi la Shule ya Msingi Uhuru, akieleza kuwa Mfuko umeifanya shule hiyo kujiona inathaminiwa.

Kwa upande wake, Mkuu wa Shule ya Msingi Uhuru, Bi. Agatha Mosha, aliishukuru PSSSF kwa mradi huo ambao umewezesha kuanzishwa kwa kilimo cha mbogamboga kwa ajili ya kuboresha lishe ya wanafunzi na unatarajiwa kunufaisha zaidi ya watu 500.

Makabidhiano ya miradi hiyo yalifanyika tarehe 3 na 4 Novemba 2026, yakiongozwa na Meneja wa PSSSF Kanda ya Kati, Bw. Lulyaya Sayi, aliyewataka wanafunzi, walimu na wananchi kutunza visima na miundombinu yake ili iendelee kutoa huduma kwa muda mrefu.